Το Flix, ως περήφανος συνεργάτης της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας, βρίσκεται στο Βερολίνο για την 38η τελετή απονομής των Ευρωπαϊκών Βραβείων Κινηματογράφου, που φέτος απονέμουν το τιμητικό βραβείο τους στην 88χρονη Λιβ Ούλμαν - για το σύνολο της επιδραστικής καριέρας της.
Διαβάστε εδώ όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε αλλά και πώς μπορείτε να παρακολουθήσετε τα Ευρωπαϊκά Βραβεία 2026: Το Flix είναι στο Βερολίνο για την 38η τελετή απονομής!
Πριν από λίγο τη συναντήσαμε για μία αποκλειστική συνέντευξη και ανάμεσα σε άλλα φυσικά και τη ρωτήσαμε για την -καθοριστική για τη ζωή και το έργο της- σχέση της με τον Ινγκμαρ Μπέργκμαν.
Νομίζω ότι κι εγώ υπήρξα πολύ σημαντική για εκείνον. Δεν το καταλάβαινα τότε, αλλά νομίζω ότι με χρησιμοποίησε για να πει μέσα από το σώμα, το πρόσωπο, τη φωνή μου πράγματα που ήταν πολύ προσωπικά και δικά του. Το alter ego του στην τέχνη του, το avatar του στην μεγάλη οθόνη, ήταν μια γυναίκα.. Ημουν εγώ...»
«Ημουν 24ων όταν τον πρωτογνώρισα. Ηδη έπαιζα στο θέατρο και στο σινεμά - είχα μάλιστα κάνει και μερικές διεθνείς ταινίες. Τον συνάντησα τυχαία στο δρόμο - ήμουν με την Μπίμπι Αντερσον. Γύρισε και μου είπε "ετοιμάζω μία νέα ταινία και θα ήθελα να παίξεις". Νομίζω ότι δεν είχε ιδέα ποια ήμουν, πήρε ρίσκο, ενώ εγώ συμφώνησα αμέσως γιατί φυσικά είχα δει τις ταινίες του. Κάπως έτσι κάναμε την "Περσόνα"....»
«Τι να πρωτοπώ για τον Ινγκμαρ. Ηταν ο πιο σημαντικός δάσκαλος για μένα, αν όχι ο πιο σημαντικός άνθρωπος. Ο τρόπος που έβλεπε τον κόσμο, τους ανθρώπους, τη ζωή μέσα από το φακό του, μέσα από τον πολύπλοκο εγκέφαλό του, ήταν διαφωτιστικός. Ομως νομίζω ότι κι εγώ υπήρξα πολύ σημαντική για εκείνον. Δεν το καταλάβαινα τότε, αλλά νομίζω ότι με χρησιμοποίησε για να πει μέσα από το σώμα, το πρόσωπο, τη φωνή μου πράγματα που ήταν πολύ προσωπικά και δικά του. Το alter ego του στην τέχνη του, το avatar του στην μεγάλη οθόνη, ήταν μια γυναίκα.. Ημουν εγώ...»
Ο Ινγκμαρ δεν υπήρξε ποτέ ναζιστής. Τον έζησα πάρα πολύ καλά - στα καλά, τα κακά, τα άσχημα, τα μεγαλειώδη του. Δεν είχε ποτέ ναζιστικές αντιλήψεις, δεν εξέφρασε ποτέ τέτοιες ιδέες...»
O Σκάσγκααρντ είχε συνεργαστεί με τον Μπέργκμαν 2 φορές: στο θέατρο, στο «Ονειρόδραμα» του Στρίμπεργκ, και στην τηλεοπτική μεταφορά του θεατρικού του Μολιέρου «Το Σχολείο των Γυναικών»
Στην κουβέντα μας τολμήσαμε να τη ρωτήσουμε την τοποθέτησή της πάνω στην προκλητική δήλωση του Στέλαν Σκάσγκααρντ (υποψήφιος απόψε για τη «Συναισθηματική Αξία» του Γιοακίμ Τρίερ) για τον Μπέργκμαν. Σε ερώτηση που του έγινε στο Κάρλοβι Βάρι τον περασμένο Ιούλιο, [ο Σουηδός πρωταγωνιστής δεν είχε πολλά θετικά λόγια να πει. Απερίφραστα μάλιστα δήλωσε ότι ο Μπέργκμαν ήταν ναζιστής. Κι ο μόνος που έκλαψε όταν πέθανε ο Χίτλερ!.
Η Ούλμαν έδειξε σοκαρισμένη, δεν το γνώριζε (είναι πιθανόν στα 88 της να μην παρακολουθεί στενά την επικαιρότητα των φεστιβάλ). «Είπε τέτοιο πράγμα ο Στέλαν; Ω, Στέλαν. Είσαι πολύ νέος. Σε διαβεβαιώ ότι ο Ινγκμαρ δεν υπήρξε ποτέ ναζιστής. Τον έζησα πάρα πολύ καλά - στα καλά, τα κακά, τα άσχημα, τα μεγαλειώδη του. Δεν είχε ποτέ ναζιστικές αντιλήψεις, δεν εξέφρασε ποτέ τέτοιες ιδέες. Και θα του τα πω του Στέλαν το βράδυ. Του εύχομαι κάθε επιτυχία είναι καταπληκτικός ηθοποιός. Αλλά, ω βρε Στέλαν...»
Ηταν ακριβώς έτσι; Ο ίδιος ο Μπέργκμαν έχει ομολογήσει σε δύο βιβλία («The Magic Lantern» και «Honour and Conscience: Sweden and the Second World War») ότι μεγάλωσε σε οικογένεια ακροδεξιών και οι γονείς του είχαν μία φωτογραφία του Χίτλερ καδραρισμένη στο σπίτι τους. Τον είχαν μάλιστα στείλει στη Γερμανία το 1934 (όταν ο Μπέργκμαν ήταν 16 ετών) και είδε από κοντά μία ομιλία του Χίτλερ. «Ηταν απίστευτα χαρισματικός. Το πλήθος ήταν μαγεμένο.»
«Για πολλά χρόνια ήμουν στην πλευρά του Χίτλερ - χαιρόμουν με τις επιτυχίες του, λυπόμουν με τις ήττες του. Οταν όμως τελείωσε ο πόλεμος, άνοιξαν οι πόρτες των στρατοπέδων συγκέντρωσης και αποκαλύφθηκαν τα εγκλήματα του Ολοκαυτώματος, ένιωσα ότι κάποιος πρόδωσε την εμπιστοσύνη μου, ξερίζωσε από μέσα μου την αθωότητά μου....»
Aπό τη συνέντευξή μας σήμερα στο Βερολίνο
H Oύλμαν γνώρισε τον Μπέργκμαν το 1965 - 20 χρόνια μετά. Οταν κι εκείνος διερευνούσε την απόγνωση των ανθρώπων απέναντι στις φρικαλεότητες του πολέμου σε ταινίες όπως το «Χειμωνιάτικο Φως», «Σιωπή», «Ντροπή».
«Είμαι ακόμα πολύ περήφανη για την "Ντροπή". Την αγαπώ πολύ αυτή την ταινία και ξέρετε τότε δεν την είχαν εκτιμήσει. Του είχαν επιτεθεί τότε ότι δεν είχε πάρει θέση. Δεν καταλαβαίνω τι δεν έβλεπαν, τι δεν ένιωθαν. Το πρωταγωνιστικό ζευγάρι των ηρώων αλλάζει για πάντα - δεν θα είναι. ποτέ οι ίδιοι. Αν ένας νεαρός κινηματογραφιστής έκανε σήμερα αυτή την ταινία, το κοινό θα καταλάβαινε το αντιπολεμικό της μήνυμα. Τότε είχαν γράψει ότι ο Μπέργκμαν δεν παίρνει θέση απέναντι στις τραγωδίες του κόσμου. Πάντα παρεξηγημένος....»
Η 38η τελετή απονομής των Ευρωπαϊκών Βραβείων Κινηματογράφου πραγματοποιείται Σάββατο 17 Ιανουαρίου στο Βερολίνο, την έδρα της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας. Και το Flix είναι εδώ για να σας μεταδώσει ζωντανά όλη την ατμόσφαιρα μέσα κι έξω από το Haus der Kulturen der Welt.
Περισσότερα Ευρωπαϊκά Βραβεία: