Αν περιγράψεις το «Θηλυκό» ως «τρεις γυναίκες που υποδύονται, σε μια προσπάθεια να γνωρίσουν πραγματικά και τελικά να δικαιώσουν την Αλίκη Βουγιουκλάκη», θυσιάζεις στο βωμό της ευστοχίας το πραγματικό υβριδικό παιχνίδι που στήνει ο Κωνσταντίνος Μενέλαου - κινηματογραφιστής και ιδρυτής του «Queer Archive», σημαντική ιδιότητα του για την κατανόηση μιας ταινίας που πίσω από την φαινομενικά κεντρική της ιδέα ανοίγεται διαρκώς σε έννοιες που ολοκληρώνουν ένα τελικά πολύ μεγαλύτερο πορτρέτο από αυτό της «εθνικής μας σταρ».
Γι’ αυτό και η ταινία του ονομάζεται «Θηλυκό», αφού, παρά τη μίξη φανταστικών και πραγματικών γεγονότων που συνδέονται με τη ζωή και το έργο της Αλίκης Βουγιουκλάκη (η διάσημη σκηνή του «εξώστη» στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης ή μια αυτοσχέδια αναπαράσταση της αλησμόνητης σκηνής του βασανισμού από το «Υπολοχαγός Νατάσσας είναι μόνο δύο από αυτά), η εξερεύνηση της θηλυκότητας και ο ανοιχτός της διάλογος με την μοναξιά, την πατριαρχία, την πολλαπλά queer ανάγνωση, ακόμη και τη μετεμφυλιακή Ελλάδα, γίνεται η «αφήγηση» πάνω σε μια ατελή - και όσο συνειδητά τόσο επίμονα και άσκοπα επαναληπτική - εικονόγραφηση/τεκμηρίωση.
Ο Μενελάου όμως κάνει αυτήν την «ταινία» γιατί αγαπάει την Αλίκη Βουγιουκλάκη. Τόσο που αυτό που της αφιερώνει είναι ένα προσωπικό του σημείωμα που δεν έρχεται να απαντήσει καταχρηστικά σε καμία ερώτηση αυτού που το βλέπει. Απαντώντας έτσι στις περισσότερες από αυτές.
Την αγαπάει τόσο που μπορεί ταυτόχρονα να την κρίνει και να τη δικαιώνει, να την μετατρέπει σε σύμβολο και σε γυναίκα με πραγματικές (ερωτικές) ανάγκες, να την τοποθετεί στο κέντρο ενός drag show ή ενός νατουραλιστικού αυτοσχεδιασμού, να Η πολυεπίπεδη ματιά του πάνω στην προσωπικότητά της φέρει κάτι από το χειροποίητο μιας φιλόδοξης ιδέας που οφείλει να γίνει με ελάχιστα μέσα, αλλά κυρίως με το εσωτερικό πάθος για ένα «θέμα» που μοιάζει ανεξάντλητο, λες και η «μεγαλύτερη ελληνίδα σταρ» υπήρξε τέτοια ως καθρέφτης μιας ολόκληρης γενιάς. Το πορτρέτο που φτιάχνει μοιάζει «ελεύθερο» με τον τρόπο που και η ίδια η «πρωταγωνίστρια» του προσπαθούσε να παραμείνει ελεύθερη, χωρίς να το καταφέρνει πάντα, παγιδευμένη μέσα σε περιορισμούς ειδών, απαιτήσεις τρίτων ή αισθητικές και ποιοτικές σταθερές.
Περισσότερο από τα voice over που δεν έχουν (talking) heads - μια απόφαση που ξενίζει όσο και λειτουργεί - και πρόζες που «αφηγούνται» τη ζωή της και τις σκέψεις της, είναι βέβαια ο τρόπος με τον οποιό τρεις σπουδαίες θηλυκότητες μιμούνται την Αλίκη Βουγιουκλάκη χωρίς ποτέ να την αντιγράφουν. Η Τάνια Κέλλη, εδώ και χρόνια λατρεμένη (και με περισσή μελέτη πάνω στις κινήσεις και την ατμόσφαιρα του ειδώλου της) «Αλίκη» στα σόου στις θρυλικές «Κούκλες» στο «ρόλο» της Αλίκης ηθοποιού. Η Αλκηστη Πουλουπούλου στο «ρόλο» που όλοι έμαθαν ως «Αλικάκι», την αθώα αλλά και σκοτεινή πλευρά μιας γυναίκας με ανάγκες που καθόριζε η εικόνα της. Η Βίκυ Παπαδοπούλου στο ρόλο της σταρ, εκείνης που δημόσια βρισκόταν διαρκώς «in character». Και οι τρεις τους αγωγοί σε διαρκή εναλλαγή του μελαγχολικού ερωτισμού, της εσωτερικής φεμνιστικής πάλης και της σαν παιδί λάμψης μιας γυναίκας παρεξηγημένης τελικά πριν από όλους από τον ίδιο της τον εαυτό.
To «Female» κάνει την πρεμιέρα του στην Αθήνα στις 27 Μαρτίου και θα προβληθεί ξανά στις 31 Μαρτίου στο Cinobo Οπερα. Αναζητήστε εδώ εισιτήρια.
Διαβάστε ακόμη: Ο Κωνσταντίνος Μενελάου δικαιώνει την Αλίκη Βουγιουκλάκη