Προσθέστε το Flix στις προτιμήσεις σας στο Google
Η αποκάλυψη του προγράμματος του 83ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας προκάλεσε έντονες αντιδράσεις στον χώρο του παγκόσμιου σινεμά και έφερε στο προσκήνιο μια συζήτηση που κάθε χρόνο επιστρέφει όλο και πιο δυναμικά. Αυτή τη φορά το ενδιαφέρον δεν περιορίστηκε στην αισθητή απουσία μεγάλων παραγωγών του Χόλιγουντ, αλλά επικεντρώθηκε κυρίως στη σύνθεση του επίσημου διαγωνιστικού τμήματος, όπου η παρουσία γυναικών δημιουργών είναι η χαμηλότερη των τελευταίων πέντε ετών. Το γεγονός ότι μόλις μία γυναίκα σκηνοθέτρια βρίσκεται ανάμεσα στους διεκδικητές του Χρυσού Λέοντα άναψε αμέσως τη δημόσια συζήτηση γύρω από την εκπροσώπηση των φύλων στα κορυφαία κινηματογραφικά φεστιβάλ.
Από τις είκοσι ταινίες που θα διαγωνιστούν για το κορυφαίο βραβείο της διοργάνωσης, μοναδική γυναικεία παρουσία είναι η Δανή σκηνοθέτρια Μέι ελ-Τουκί με το δράμα «Woman Unknown». Η εικόνα αυτή απέχει σημαντικά από εκείνη της προηγούμενης χρονιάς, όταν έξι από τις είκοσι μία συμμετοχές του διαγωνιστικού προγράμματος είχαν σκηνοθετηθεί από γυναίκες, πολλές από τις οποίες κατάφεραν στη συνέχεια να διακριθούν στα σημαντικότερα βραβεία του φεστιβάλ. Η φετινή εξέλιξη αναζωπύρωσε τις επικρίσεις απέναντι στη Βενετία, ιδιαίτερα επειδή τα τελευταία χρόνια αρκετές γυναίκες δημιουργοί έχουν αποδείξει πως όχι μόνο συμμετέχουν ισότιμα, αλλά κατακτούν και τις σημαντικότερες διακρίσεις της διοργάνωσης.
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκε ο καλλιτεχνικός διευθυντής του φεστιβάλ, Αλμπέρτο Μπαρμπέρα, ο οποίος κλήθηκε να απαντήσει στις επικρίσεις μέσα από συνέντευξή του στο Variety. Ο Ιταλός διοργανωτής επανέλαβε τη σταθερή του θέση απέναντι στις ποσοστώσεις, υποστηρίζοντας ότι το μοναδικό κριτήριο επιλογής πρέπει να είναι η καλλιτεχνική αξία των έργων. «Είναι η μόνη που θεωρήσαμε ότι διαθέτει την απαραίτητη ποιότητα για να ανταγωνιστεί σε διεθνές επίπεδο», ανέφερε χαρακτηριστικά για τη συμμετοχή της Μέι ελ-Τουκί, απορρίπτοντας παράλληλα κάθε υπαινιγμό περί διάκρισης εις βάρος των γυναικών δημιουργών.
Διαβάστε ακόμα: Παγκόσμια πρεμιέρα στη Βενετία για τη νέα ταινία της Ζακλίν Λέντζου «Μια Μέρα στη Ζωή της Τζο: Κεφάλαιο Φαίδρα»
Ο Μπαρμπέρα εξήγησε ακόμη ότι φέτος οι συμμετοχές που έφεραν γυναικεία σκηνοθετική υπογραφή ήταν αισθητά λιγότερες σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά, αντιστοιχώντας στο 24% του συνόλου των υποβολών έναντι 30% το 2025. Όπως σημείωσε, «Δυστυχώς διαπιστώσαμε ότι η συνολική ποιότητά τους ήταν χαμηλότερη, γι' αυτό και δεν μπορέσαμε να εντάξουμε περισσότερες στο διαγωνιστικό πρόγραμμα». Παρότι χαρακτήρισε την εξέλιξη αυτή «μεγάλη απογοήτευση», ξεκαθάρισε ότι «δεν υπάρχει κανένας λόγος να υπάρχει υποψία προκατάληψης από την πλευρά μας», ενώ υπογράμμισε πως «το μοναδικό αυστηρό κριτήριο που ακολουθούμε είναι η ποιότητα των ταινιών». Μάλιστα, δήλωσε ότι το φεστιβάλ παραμένει «απολύτως αντίθετο στην επιλογή ταινιών με βάση το φύλο», προσθέτοντας πως «είναι ταπεινωτικό για τις γυναίκες να πιστεύει κάποιος ότι επιλέχθηκαν επειδή είναι γυναίκες και όχι επειδή δημιούργησαν μια πραγματικά καλή ταινία».
Οι δηλώσεις αυτές, ωστόσο, δεν έπεισαν τις οργανώσεις που ασχολούνται με την ισότητα στον κινηματογράφο. Η συλλογικότητα Κολεκτίβ 50/50 υποστηρίζει ότι διοργανώσεις όπως οι Κάννες και η Βενετία δεν μπορούν να παρουσιάζονται ως ο καθρέφτης του παγκόσμιου κινηματογράφου όσο «η απουσία των γυναικών παραμένει τόσο εμφανής στην πιο σημαντική επιλογή τους». Παρόμοιες ερωτήσεις κλήθηκε να αντιμετωπίσει φέτος και ο γενικός εκπρόσωπος του Φεστιβάλ Καννών, Τιερί Φρεμό, παρά το γεγονός ότι στις Κάννες συμμετείχαν πέντε ταινίες σκηνοθετημένες από γυναίκες στο επίσημο διαγωνιστικό πρόγραμμα.
Παρά την έντονη αντιπαράθεση, η συνολική εικόνα δείχνει ότι τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει ουσιαστικά βήματα προς μια πιο ισορροπημένη εκπροσώπηση. Χαρακτηριστικό είναι ότι μέσα σε μόλις πέντε χρόνια ο Χρυσός Φοίνικας των Καννών απονεμήθηκε στις Ζουλιά Ντικουρνό και Ζιστίν Τριέ, ενώ στη Βενετία ο Χρυσός Λέοντας κατέληξε διαδοχικά στις Κλόε Ζάο, Οντρέ Ντιγουάν και Λόρα Πόιτρας. Το ερώτημα, επομένως, δεν αφορά μόνο τους αριθμούς, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο τα κορυφαία κινηματογραφικά φεστιβάλ μπορούν να συνδυάσουν την ουσιαστική εκπροσώπηση όλων των δημιουργών με τη διατήρηση των υψηλών καλλιτεχνικών προδιαγραφών που διαχρονικά καθορίζουν το κύρος τους.
Το 83ο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Βενετίας διεξάγεται φέτος από τις 2 έως και τις 12 Σεπτεμβρίου. Το Flix θα είναι εκεί για να σας μεταφέρει μία πλήρη ανταπόκριση, με κριτικές, συνεντεύξεις, ρεπορτάζ και όλα όσα συμβαίνουν μέσα και έξω από τις αίθουσες του Λίντο.
Διαβάστε ακόμα:
- Η Ελλάδα τιμώμενη χώρα στο Production Bridge του 83ου Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Βενετίας
- Φεστιβάλ Βενετίας 2026: Πρεμιέρα για τον «Τροπικό του Θρηνούντος Γκέκο» του Σταύρου Μαρκουλάκη
- Βενετία 2026: Οι ταινίες που διεκδικούν μια θέση στο πιο πολυσυζητημένο line-up της χρονιάς
