Προσθέστε το Flix στις προτιμήσεις σας στο Google
«Φέτος χρειάστηκε να αφαιρέσουμε πολλά. Πόρους, βεβαιότητες και πράγματα που για χρόνια θεωρούσαμε δεδομένα. Δεν αφαιρέσαμε όμως ούτε την ανεξαρτησία μας, ούτε την πίστη μας σε αυτό που κάνουμε, ούτε την ποιότητα που οφείλουμε στους δημιουργούς και στο κοινό μας. Και τα καταφέραμε!».
Με αυτά τα λόγια η Πρόεδρος του Ελληνικού Ιδρύματος Ιστορικών Μελετών και Καλλιτεχνική Διευθύντρια του Beyond Borders, Ειρήνη Σαρίογλου, έκανε τον απολογισμό μιας διοργάνωσης που ολοκληρώθηκε την Κυριακή 30 Αυγούστου, αφήνοντας πίσω της οκτώ ημέρες γεμάτες κινηματογράφο, συζητήσεις, συναντήσεις και δράσεις στο ακριτικό Καστελλόριζο.
Ειρήνη Σαριόγλου
Η 11η έκδοση του Beyond Borders Διεθνές Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Καστελλορίζου πραγματοποιήθηκε σε μια χρονιά κάθε άλλο παρά εύκολη.
Με τους διαθέσιμους πόρους να έχουν περιοριστεί σημαντικά, το Φεστιβάλ επέλεξε να μην κάνει εκπτώσεις στην ανεξάρτητη φυσιογνωμία του ούτε στην ποιότητα του προγράμματός του. Το αποτέλεσμα αποτυπώνεται και στους αριθμούς: 634 ταινίες από 156 χώρες κατατέθηκαν για τη φετινή διοργάνωση, ενώ συνολικά 42 ντοκιμαντέρ βρέθηκαν στα δύο διαγωνιστικά τμήματα. Από αυτά, 35 παρουσιάστηκαν στο νησί σε ελληνική, διεθνή ή παγκόσμια πρεμιέρα, επιβεβαιώνοντας τον ολοένα και πιο διεθνή χαρακτήρα ενός φεστιβάλ που έχει καταφέρει να κάνει το Καστελλόριζο σημείο συνάντησης για το δημιουργικό ντοκιμαντέρ.
Αναζητήστε περισσότερες πληροφορίες για το 10ο Beyond Borders - Διεθνές Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Καστελλορίζου στην ιστοσελίδα του φεστιβάλ και ακολουθώντας το στο Facebook, στο Instagram, στο YouTube και στο LinkedIn.
Στο επίκεντρο της φετινής διοργάνωσης βρέθηκε το ερώτημα «Τι μένει αν αφαιρέσεις το προφανές;», ένας άξονας που λειτούργησε περισσότερο ως αφετηρία σκέψης παρά ως απλό σύνθημα. Οι ταινίες του προγράμματος αναζήτησαν όσα συνήθως μένουν εκτός του κάδρου, φωτίζοντας προσωπικές ιστορίες, διαφορετικές εκδοχές της Ιστορίας και εμπειρίες που δύσκολα χωρούν στις κυρίαρχες αφηγήσεις. Το Κυρίως Διαγωνιστικό Τμήμα φιλοξένησε 18 μεσαίου και μεγάλου μήκους ντοκιμαντέρ, ενώ το micro Διαγωνιστικό έδωσε χώρο σε 24 ταινίες μικρού μήκους. Παράλληλα, το Πανόραμα συμπλήρωσε το πρόγραμμα με 14 επιλεγμένα έργα εκτός συναγωνισμού.
Φέτος, όμως, το Beyond Borders δεν περιορίστηκε στην προβολή ταινιών.
Η διοργάνωση επιχείρησε να ενισχύσει ακόμη περισσότερο τον επαγγελματικό της ρόλο, δημιουργώντας γέφυρες ανάμεσα στους Ελληνες δημιουργούς και τη διεθνή κινηματογραφική βιομηχανία. Καθοριστική υπήρξε η συνεργασία με το Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου, Οπτικοακουστικών Μέσων και Δημιουργίας, ΕΚΚΟΜΕΔ, που αποτέλεσε τον Κύριο Θεσμικό Εταίρο της 11ης διοργάνωσης. Στο πλαίσιο αυτό έκανε την πρώτη του εμφάνιση το Co Production Development Forum, μια νέα πρωτοβουλία που έδωσε τη δυνατότητα σε Ελληνες σκηνοθέτες και παραγωγούς να παρουσιάσουν τα projects τους και να συναντηθούν με commissioning editors, sales agents και εκτελεστικούς παραγωγούς από οργανισμούς και δίκτυα όπως οι ARTE, Al Jazeera, ZDF και ΕΡΤ.
Το τετραήμερο Forum, που πραγματοποιήθηκε από τις 24 έως τις 27 Αυγούστου υπό την καθοδήγηση του Ρούντι Μπατινιόλ, σηματοδότησε ουσιαστικά ένα νέο κεφάλαιο για το φεστιβάλ. Μαζί με το Audiovisual Pitching Lab, το οποίο παρουσίασε διαδικτυακά 12 projects από διαφορετικές χώρες, το Beyond Borders απέδειξε πως φιλοδοξεί πλέον να λειτουργεί όχι μόνο ως χώρος ανακάλυψης και προβολής ταινιών, αλλά και ως σημείο όπου ένα κινηματογραφικό σχέδιο μπορεί να αναπτυχθεί, να βρει συνεργάτες και να αναζητήσει τη θέση του στη διεθνή αγορά.
Ξεχωριστή θέση στο πρόγραμμα είχε η Ελβετία, η οποία αποτέλεσε την Τιμώμενη Χώρα της 11ης διοργάνωσης. Σε συνεργασία με τη Swiss Films, το φεστιβάλ παρουσίασε ένα αφιέρωμα στο ελβετικό ντοκιμαντέρ με έργα δημιουργών όπως οι Christian Frei, Jacqueline Zünd και Nicolas Wadimoff, ενώ για πρώτη φορά, σε συνεργασία με το HEAD Genève, παρουσιάστηκαν και τέσσερις ταινίες μικρού μήκους φοιτητών, δίνοντας έμφαση στη νέα γενιά κινηματογραφιστών. Η ελβετική παρουσία επεκτάθηκε και στο θεσμικό σκέλος της διοργάνωσης, με τον Christian Frei να αναλαμβάνει την προεδρία της κριτικής επιτροπής του Κυρίως Διαγωνιστικού Τμήματος, το Visions du Réel να αναδεικνύεται Τιμώμενο Κινηματογραφικό Φεστιβάλ και το HEAD Genève Τιμώμενο Ακαδημαϊκό Ιδρυμα.
Για την Τελετή Λήξης, δημιουργοί, καλεσμένοι, κάτοικοι και επισκέπτες του Καστελλορίζου συγκεντρώθηκαν για την απονομή των βραβείων και το κλείσιμο μιας διοργάνωσης που, παρά τις δυσκολίες, κατάφερε να διατηρήσει τον προσανατολισμό της. Η Ειρήνη Σαρίογλου ευχαρίστησε τους δημιουργούς, τις κριτικές επιτροπές, τους διεθνείς προσκεκλημένους, τους θεσμικούς εταίρους και υποστηρικτές, τους χορηγούς, τους εθελοντές και την ομάδα του Φεστιβάλ, με ιδιαίτερη αναφορά στους ανθρώπους του Καστελλορίζου, που εδώ και έντεκα χρόνια αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της διοργάνωσης.
Το πιο συμβολικό κλείσιμο, ωστόσο, ήρθε μέσα από την ίδια την τελευταία ταινία. Η 11η διοργάνωση ολοκληρώθηκε με την παγκόσμια πρεμιέρα του «Island Me A Film» της Νταναέ Ελον, ενός ντοκιμαντέρ που επιστρέφει στο ίδιο το Καστελλόριζο για να εξετάσει την ιστορία, τη μνήμη και τις μεταμορφώσεις της ταυτότητας του νησιού μέσα από το βλέμμα του κινηματογράφου. Η επιλογή της ταινίας δεν ήταν καθόλου τυχαία. Το «Island Me A Film» αναπτύχθηκε και ολοκληρώθηκε μέσα από το Beyond Storytelling, με τη συμμετοχή των Νταναέ Ελον, Ουρι Κόεν και Λισέλ Μέι, και επέστρεψε στον τόπο όπου γεννήθηκε για να συναντήσει εκεί, για πρώτη φορά, το κοινό.
Με την ολοκλήρωση της 11ης διοργάνωσης, το Beyond Borders ανανεώνει το ραντεβού του με τους δημιουργούς, τους συνεργάτες και το κοινό του. Σε μια εποχή όπου η ανάγκη για ελεύθερη έκφραση, ιστορική μνήμη, ουσιαστικό διάλογο και διαφορετικές οπτικές γίνεται ολοένα πιο επιτακτική, το ντοκιμαντέρ εξακολουθεί να έχει τη δύναμη να φωτίζει όσα δεν είναι άμεσα ορατά και να μας καλεί να κοιτάξουμε πέρα από το προφανές.
ΤΑ ΒΡΑΒΕΙΑ ΤΟΥ 11ου BEYOND BORDERS
Στα δύο Διαγωνιστικά Τμήματα της 11 ης διοργάνωσης απονεμήθηκαν συνολικά 10 βραβεία.
ΚΥΡΙΩΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΤΜΗΜΑ
Στο Κυρίως Διαγωνιστικό Τμήμα, με 18 ντοκιμαντέρ μεσαίου και μεγάλου μήκους, η Κριτική Επιτροπή απαρτίστηκε από τους/τις: Κρίστιαν Φρέι- Πρόεδρος της Κριτικής Επιτροπής (σκηνοθέτης και παραγωγός), Πίτερ Αρενς (Επικεφαλής του Τμήματος History & Science του ZDF), Θανάσης Βασιλείου (σκηνοθέτης και καθηγητής κινηματογράφου), Πίμη Φασούλα (Διευθύντρια Επικοινωνίας και Marketing του Alpha TV) και Αντελ Κσικσιi (Planning & Scheduling Manager του Al Jazeera Documentary).
Χρυσό Στεφάνι Μεγίστης – Grand Prix | 2.000 €
Καθιστώντας τις ανθρώπινες συνέπειες του πολέμου αδύνατο να αγνοηθούν, η ταινία μεταφέρει ένα βαθιά ανθρωπιστικό και, τελικά, ελπιδοφόρο μήνυμα για την ανθεκτικότητα, τη συμπόνια και την κοινή μας ανθρωπιά. Το Χρυσό Στεφάνι της Μεγίστης – Grand Prix απονέμεται στο «Faces of War», σε σκηνοθεσία Ντίντιερ Κρος.
Αργυρό Στεφάνι Μεγίστης | 1.000 €
Μια βαθιά αυθεντική και προσωπική αφήγηση για μετανάστες που περιμένουν να περάσουν στην Ευρώπη, στην οποία η κάμερα και το τραγούδι μετατρέπονται σε εργαλεία μιας παράδοξης Οδύσσειας, διατρέχοντας την ελπίδα, την απελπισία, το χιούμορ, την επιβίωση, την αντίσταση και την αξιοπρέπεια. Το Αργυρό Στεφάνι της Μεγίστης απονέμεται στο «The Travelers», σε σκηνοθεσία Ντέιβιντ Μπινγκγκόνγκ.
Χάλκινο Στεφάνι Μεγίστης | 750 €
Η προσπάθεια μιας κόρης να εντοπίσει τον εξαφανισμένο πατέρα της εξελίσσεται σε μια καθηλωτική έρευνα για τη δικτατορία, την πολιτική βία και το εθνικό τραύμα που μεταφέρεται από γενιά σε γενιά. Το Χάλκινο Στεφάνι της Μεγίστης απονέμεται στο «My Father and Qaddafi», σε σκηνοθεσία Τζιχαν.
Το Στεφάνι Μεγίστης, που απονέμεται κάθε χρόνο στις καλύτερες ταινίες του Κυρίως Διαγωνιστικού Τμήματος του Beyond Borders | Διεθνούς Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Καστελλορίζου, αποτελεί πιστή και χειροποίητη ρέπλικα που βρέθηκε σε αρχαίο τάφο (θήκη) το 1913 και χρονολογείται στα μέσα του 4 ου αιώνα π.Χ.
Βραβείο ΕΚΚΟΜΕΔ – Creative Greece | 1.000 €
Υπάρχουν τόποι που αψηφούν τα σύνορα. Οι κάτοικοί τους δεν έχουν άλλη επιλογή από το να ακολουθήσουν τη μοίρα του τόπου – όχι χωρίς κόστος. Για τη διεισδυτική, πολιτική και βαθιά ευαίσθητη ματιά του, το Βραβείο ΕΚΚΟΜΕΔ για το Καλύτερο Ντοκιμαντέρ Ελληνα Σκηνοθέτη απονέμεται στο «Εξορίες, Ιστορίες Ενός Νησιού», σε σκηνοθεσία Γιώργου Ηλιόπουλου.
Βραβείο «Οδυσσέας» | 2.000 €
Με την πρωτοβουλία και υποστήριξη της Γενικής Γραμματείας Απόδημου Ελληνισμού και Δημόσιας Διπλωματίας Για την πρωτότυπη μεταφορική αφήγηση και την ποιητική, βαθιά αισθαντική σκηνοθεσία του, που εξερευνά τις συναισθηματικές και υπαρξιακές διαστάσεις της εξορίας, του ανήκειν και της ταυτότητας. Τα εγκαταλελειμμένα ερείπια σπιτιών μετατρέπονται σε ζωντανούς οργανισμούς, αντανακλώντας την ανανεωμένη ανάγκη να γεφυρωθούν το παρελθόν, το παρόν και το μέλλον σε έναν κόσμο που αλλάζει με ταχύτητα. Το Βραβείο Οδυσσέας απονέμεται στο «Our Homes Do Not Exist», σε σκηνοθεσία Αννα Λαμουρ.
Βραβείο #ThisisEU της Αντιπροσωπείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Ελλάδα
Τα όρια ανάμεσα στην αλήθεια και το ψέμα γίνονται ολοένα και πιο δυσδιάκριτα. Για τη σπάνια πρόσβασή του τόσο στην ερευνητική δημοσιογραφία όσο και στη διαδικασία κατασκευής ψευδών αφηγημάτων, το Βραβείο #ThisisEU για το ντοκιμαντέρ που προάγει με τον καλύτερο τρόπο τις σύγχρονες ευρωπαϊκές αξίες απονέμεται στο «Truth or Dare», σε σκηνοθεσία Τονισλάβ Χριστοφ.
Βραβείο FIPRESCI της Διεθνούς Ομοσπονδίας Κριτικών Κινηματογράφου
Πραγματοποιώντας ένα προσωπικό κινηματογραφικό ταξίδι, η δημιουργός ισορροπεί επιδέξια ανάμεσα στο αρχειακό υλικό και την τέχνη, ενώ πλέκει δημιουργικά πεδία όπως η ιστορία, η πολιτική, η βοτανική και η εθνογραφία με τις οικογενειακές αναμνήσεις. Το ντοκιμαντέρ υπερβαίνει το συγκεκριμένο θέμα του και το διευρύνει σε οικουμενικά ζητήματα, όπως η φιλομάθεια, η εξερεύνηση και η αγάπη για τον κινηματογράφο. Για όλα τα παραπάνω, αλλά και για το θάρρος της δημιουργού να πειραματιστεί με την κινηματογραφική γλώσσα χωρίς να θυσιάσει τη σαφήνεια των αφηγηματικών επιπέδων, καθώς ερευνά τη μοναδική ιστορία του θείου της, το Βραβείο FIPRESCI απονέμεται στο «Yrupe», της Ισπανίδας σκηνοθέτιδας Καντέλα Σοτος.
μicro ΔΙΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΤΜΗΜΑ (Τα βραβεία του μicro Διαγωνιστικού Τμήματος απονέμονται με την υποστήριξη του ZDF)
Στο μicro Διαγωνιστικό Τμήμα, η Κριτική Επιτροπή απαρτίστηκε από τους/τις: Μικαέλα Κόσλερ - Πρόεδρος της Κριτικής Επιτροπής (δημοσιογράφος και Διευθύντρια Προγράμματος ZDF/PHOENIX), Θανάσης Νεοφώτιστος (σκηνοθέτης, σεναριογράφος), Λευτέρης Φυλακτός (σκηνοθέτης), Μάρσιν Κούντερα (σκηνοθέτης, παραγωγός) και Αουρελιεν Μαρσάι (προγραμματιστής ταινιών).
Χρυσός Φοίνικας | 1.000 €
Συνδυάζοντας ηχητικές μαρτυρίες εκτοπισμού με μια περίτεχνη χορογραφία, αυτή η δυνατή ταινία μεταμορφώνει προσωπικές αφηγήσεις απώλειας, φυγής και του αγώνα για το ανήκειν σε μια βαθιά απτή, αισθητηριακή εμπειρία. Διαφορετικά επίπεδα συγχωνεύονται, καθιστώντας το συναισθηματικό τραύμα απολύτως ορατό. Ο Χρυσός Φοίνικας απονέμεται στο «When the Chair Fell Into the Void» της Jτζούλια Κασναρένκο.
Αργυρός Φοίνικας | 750 €
Χρησιμοποιώντας μια κάμερα 8mm που βρέθηκε στο εγκαταλελειμμένο πατρικό της σπίτι, η σκηνοθέτιδα φιλοτεχνεί ένα πορτρέτο της Αθήνας εξίσου ποιητικό και πολιτικό. Σε μια πόλη όπου ο ανεξέλεγκτος καπιταλισμός και η κερδοσκοπία στην αγορά ακινήτων έχουν δημιουργήσει τα ίδια τα ερείπια που μας ατενίζουν σήμερα, η δημιουργός καταθέτει έναν ουσιαστικό στοχασμό πάνω σε ό,τι απομένει από τη συλλογική μας ύπαρξη. Ο Αργυρός Φοίνικας απονέμεται στο «Our Homew Do Not Exist», σε σκηνοθεσία Αννα Λαμούρ.
Χάλκινος Φοίνικας | 500 €
Μετατρέποντας τα δημόσια σιντριβάνια σε ζωντανές κινηματογραφικές παρουσίες, μέσα από μια παιχνιδιάρικη, χιουμοριστική και ιδιαίτερα ευαίσθητη αξιοποίηση του ήχου και της εικόνας, η ταινία χτίζει σταδιακά μια χαρούμενη κορύφωση και μας υπενθυμίζει ότι ακόμη και οι πιο οικείοι δημόσιοι χώροι μπορούν να μιλήσουν, αρκεί να μάθουμε να ακούμε. Ο Χάλκινος Φοίνικας απονέμεται στο «How to Listen to the Fountains», σε σκηνοθεσία Εύα Σαζανοβα.
Βραβείο καλύτερου PITCH
Το Βραβείο Καλύτερου Pitch του Pitching Lab του Φεστιβάλ απέσπασε το project «Where is my bed», σε σκηνοθεσία της Ana Vučićević. Το project, το οποίο προκρίθηκε κατόπιν απόφασης της Κριτικής Επιτροπής, εξασφάλισε δωρεάν υπηρεσίες sound post-production μετά την ολοκλήρωση της ταινίας, ευγενική προσφορά της εταιρείας Eye of the North Studios – Sound Post Production Services. Η χορηγία, συνολικής αξίας 3.000 ευρώ, αποσκοπεί στην έμπρακτη υποστήριξη της τελικής φάσης παραγωγής του έργου, διασφαλίζοντας ότι θα πληροί τις υψηλότερες καλλιτεχνικές και τεχνικές προδιαγραφές.
Αναζητήστε περισσότερες πληροφορίες για το 10ο Beyond Borders - Διεθνές Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Καστελλορίζου στην ιστοσελίδα του φεστιβάλ και ακολουθώντας το στο Facebook, στο Instagram, στο YouTube και στο LinkedIn.
