Συνέντευξη

Η ελληνική περιφέρεια ταξιδεύει... «À Paris tous les deux», με το κινηματο-οπερατικό πρότζεκτ της ΕΛΣ

στα 10

Ο συν-δημιουργός, Βασίλης Λούρας, μάς εξηγεί όσα πρέπει να ξέρουμε γι' αυτή τη βωβή ταινία, γυρισμένη στο Παρίσι, με ζωντανή μουσική από τις διασημότερες άριες, που θα κάνει τον γύρο της ελληνικής περιφέρειας αυτό το καλοκαίρι.

Η ελληνική περιφέρεια ταξιδεύει... «À Paris tous les deux», με το κινηματο-οπερατικό πρότζεκτ της ΕΛΣ
photo © Conrad Allain

Η όπερα, σαν την ποίηση, είναι μια μορφή τέχνης που προκαλεί δέος σε μεγάλη μερίδα του κοινού: μια τέχνη που χρειάζεται εξοικείωση, ή και απλώς τα σωστά ερεθίσματα για να κερδίσει την αγάπη σου. Αυτό το στοίχημα βάζει και, ως τώρα, κερδίζει η Εθνική Λυρική Σκηνή.

Τι είναι το «À Paris tous les deux»; Ενα ταξίδι για δύο στο Παρίσι; Περίπου, μια και αυτό το πολυμορφικό θέαμα αποτελείται από μια βωβή ταινία, τα ομορφότερα παρισινά τοπία, ζωντανή μουσική με άριες από όπερες που εκτυλίσσονται στο Παρίσι και πραγματεύονται, τι άλλο, τον έρωτα και τον θάνατο. Μόνο που δεν απευθύνεται σε δύο, αλλά σε όσο πιο πολλούς, καθώς θα ταξιδέψει, από τις 16 Ιουλίου ως και τις 19 Σεπτεμβρίου, σε δώδεκα προορισμούς σε όλη την Ελλάδα, στο πλαίσιο του προγράμματος περιοδειών «Η Λυρική ταξιδεύει στην Ελλάδα», το οποίο υλοποιείται με τη στήριξη του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος για την ενίσχυση της καλλιτεχνικήςεξωστρέφειας της ΕΛΣ και αποτελεί μια συμπαραγωγή της ΕΛΣ με το Théâtre du Châtelet στο Παρίσι.

Ο Βασίλης Λούρας εμπνεύστηκε την ιδέα και, μαζί με τον Μιχάλη Ασθενίδη σκηνοθέτησαν αυτό το παστίτσιο, το «À Paris tous les deux», συνεχίζοντας την (και) κινηματογραφική τους συνεργασία μετά το «Μαίρη, Μαριάννα, Μαρία», για το «πρελούδιο» της καριέρας της Μαρίας Κάλλας. Διαβάστε παρακάτω όσα είπε ο Βασίλης Λούρας στο Flix και βρείτε στο τέλος του κειμένου πληροφορίες για το πώς, πότε και πού θα δείτε την προβολή/παράσταση.


a paris tous les deux Λούρας photo © Conrad Allain

Πώς προέκυψε η ιδέα για το "pastiche" αυτό αλλά και η συνεργασία με το Théâtre du Châtelet;

Το pastiche μάς έδωσε τη δυνατότητα να κάνουμε ακριβώς αυτό που λέει ο όρος. Να δημιουργήσουμε ένα νέο έργο αξιοποιώντας αποσπάσματα από διαφορετικές όπερες, βάσει μιας κοινής θεματικής. Με δεδομένο ότι αυτή η παραγωγή σχεδιάστηκε για να ταξιδέψει στην Ελλάδα και να απευθυνθεί σε ένα νέο κοινό που πιθανώς δεν έχει γνωρίσει την όπερα, επιλέξαμε ως θεματική τις ιστορίες έρωτα και θανάτου που διαδραματίζονται στο Παρίσι και πήραμε πολύ γνωστά αποσπάσματα από μερικές από τις πιο διάσημες όπερες του ρεπερτορίου: την Μποέμ, την Τραβιάτα, τη Μανόν, την Παριζιάνικη Ζωή, τη Λουίζ και τον Μανδύα.

Καθώς η ταινία είναι βωβή και συνοδεύεται πάντα από πιάνο και λυρικούς τραγουδιστές που ερμηνεύουν άριες και ντουέτα από όπερες, όλη η αφήγηση και οι χρόνοι της κάθε σκηνής, υπαγορεύονταν από τους χρόνους της μουσικής.»

Στο Théâtre du Châtelet στο Παρίσι απευθυνθήκαμε αρχικά για να κάνουμε εκεί μέρος των γυρισμάτων της ταινίας. Οταν η παραγωγός μας, Στέλλα Αγγελέτου, τους συνάντησε και τους παρουσίασε το project, όχι μόνο έδωσαν την άδεια να κάνουμε εκεί τα γυρίσματά μας, αλλά μας ζήτησαν να το κάνουμε συμπαραγωγή, καθώς θεώρησαν ότι θα τους ενδιέφερε να το εντάξουν και στον δικό τους προγραμματισμό και να το παρουσιάσουν εκεί μετά την ελληνική περιοδεία. Αλλωστε, όπως έχουμε ανακοινώσει, η ΕΛΣ συνεργάζεται ήδη με το Châtelet, καθώς εκεί θα παρουσιαστεί το φθινόπωρο του 2027, το Ρέκβιεμ για το τέλος του έρωτα, το έργο του καλλιτεχνικού μας διευθυντή, Γιώργου Κουμεντάκη, σε σκηνοθεσία, χορογραφία του Δημήτρη Παπαϊωάννου.

a paris tous les deux Λούρας photo © Α. Σιμόπουλος

Για σένα τι διαφορές υπήρξαν στην προετοιμασία και την ολοκλήρωση, σ' ένα μεικτό θέαμα που συνδυάζει και τέχνες, και φορμά και διάφορες εποχές, σε σχέση με το «Μαίρη, Μαριάννα, Μαρία», που είχε ένα πολύ πιο συγκεκριμένο πεδίο ενδιαφέροντος;

Το κάθε ένα από αυτά τα δύο projects είχε διαφορετικού τύπου δυσκολίες και προκλήσεις. Στο ντοκιμαντέρ για τη Μαρία Κάλλας, το μέγεθος της έρευνας, η εξαιρετικά κρίσιμη διασταύρωση στοιχείων και πληροφοριών, η έλλειψη αρχειακού υλικού και οπτικοακουστικών ντοκουμέντων και η δυσκολία στην ανεύρεση των ανθρώπων που έζησαν από πρώτο χέρι τα γεγονότα, ήταν στοιχεία που μας δυσκόλεψαν και απαίτησαν χρόνο και εφευρετικότητα.

Θα θέλαμε πολύ να συναντήσουμε κοινό που είτε δεν γνωρίζει καθόλου την όπερα, είτε μπορεί ακόμα και να τρομάζει από τα κλισέ που συνοδεύουν την όπερα.»

Στο «À Paris tous les deux», η δημιουργία της ταινίας είχε προκλήσεις και δυσκολίες στο ερμηνευτικό κομμάτι, στο casting, στους χώρους των γυρισμάτων, στον περιορισμένο χρόνο που είχαμε για τα γυρίσματα στο Παρίσι και φυσικά αναφορικά με το budget που είχαμε στη διάθεσή μας. Επιπλέον, καθώς η ταινία είναι βωβή και συνοδεύεται πάντα από πιάνο και λυρικούς τραγουδιστές που ερμηνεύουν άριες και ντουέτα από όπερες, όλη η αφήγηση και οι χρόνοι της κάθε σκηνής, υπαγορεύονταν από τους χρόνους της μουσικής. Το σενάριο ακολουθεί τα λιμπρέτα από τις όπερες, οπότε με βάση όλα τα πιο πάνω κληθήκαμε με τον Μιχάλη Ασθενίδη να είμαστε όσο πιο δημιουργικοί μπορούμε, μέσα σε ένα πολύ συγκεκριμένο πλαίσιο.

a paris tous les deux Λούρας photo © Conrad Allain

Τι πιστεύεις ότι προσφέρει το ταξίδι της δράσης στην περιφέρεια; Ποιο θα ευχόσουν να είναι το κοινό εκεί και ποιο το αποτέλεσμα; Τι θα χαρείς ν' ακούσεις μετά από μια προβολή/παράσταση;

Θα θέλαμε πολύ να συναντήσουμε κοινό που είτε δεν γνωρίζει καθόλου την όπερα, είτε μπορεί ακόμα και να τρομάζει από τα κλισέ που συνοδεύουν την όπερα. Ευχόμαστε το κοινό να ενδιαφερθεί για τη θεματική, αλλά και μέσα από τη φόρμα του κινηματογράφου και τις μοναδικές οπερατικές φωνές που τραγουδούν ζωντανά, να συγκινήσουμε το κοινό και να του ανοίξουμε ένα νέο παράθυρο γνωριμίας με τη λυρική τέχνη. Αν έστω και σε κάποιους από τους θεατές ακροατές μας προκαλέσουμε το ενδιαφέρον να ανακαλύψουν την όπερα, θα έχουμε επιτύχει τον στόχο μας. Αλλωστε, ακριβώς με αυτόν τον γνώμονα, εμπνεύστηκαν και υλοποίησαν το μεγάλο πρόγραμμα περιοδειών «Η Λυρική ταξιδεύει στην Ελλάδα», ο Καλλιτεχνικός μας διευθυντής Γιώργος Κουμεντάκης, με τον Πρόεδρο του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος, Ανδρέα Δρακόπουλο.

a paris tous les deux Λούρας photo © Α. Σιμόπουλος

Πώς επηρεάζει τη θέαση το γεγονός ότι η μουσική είναι ζωντανή; Από την άλλη πλευρά, πώς συνοδεύει τη μουσική η κινηματογραφική εικόνα; Τι προσφέρει η κάθε τέχνη στους θεατές;

Αυτό ακριβώς είναι το κλειδί για την πλήρη κατανόηση, αλλά κυρίως την πλήρη απόλαυση της παρακολούθησης του project: η συνύπαρξη και η σύνθεση των διαφορετικών τεχνών. Οπως συμβαίνει και στις παραστάσεις της όπερας, το θέαμα και το ακρόαμα συνυπάρχουν αρμονικά και αυτή ακριβώς η συμπόρευση δημιουργεί την υψηλή απόλαυση που προσφέρει η λυρική τέχνη. Στο «À Paris tous les deux», οι οπερατικές ιστορίες που ερμηνεύουν ζωντανά οι εξαίρετοι λυρικοί τραγουδιστές μας, Αννα Στυλιανάκη, Χρύσα Μαλιαμάνη, Μάνος Κοκκώνης, με συνοδεία στο πιάνο από τους Μαριλένα Σουρή και Χρήστο Σακελλαρίδη, ζωντανεύουν στη μεγάλη οθόνη με τη μορφή της βωβής σπονδυλωτής ταινίας.

a paris tous les deux Λούρας photo © Α. Σιμόπουλος

Καθώς αυτή είναι η δεύτερη δημιουργική κινηματογραφική δουλειά που συνυπογράφετε με τον Μιχάλη Ασθενίδη, πώς νιώθεις ότι εξελίσσεται αυτή η συνεργασία;

Πράγματι αυτή είναι η δεύτερη κινηματογραφική δουλειά που υπογράφουμε από κοινού με τον φίλο και συνεργάτη Μιχάλη Ασθενίδη. Οπως και στο ντοκιμαντέρ της Κάλλας, έτσι και εδώ ο καθένας μας φέρνει στις αποσκευές του τη δική του γνώση, τις δικές του εμπειρίες, τη δική του άποψη και αισθητική. Δουλεύοντας ήδη πάνω από οκτώ χρόνια μαζί στην Εθνική Λυρική Σκηνή έχουμε μάθει να μοιραζόμαστε, να κάνουμε αμοιβαίες υποχωρήσεις μπροστά σε ένα κοινό σκοπό, αλλά και κυρίως να σεβόμαστε ο ένας τον άλλον, ακόμα και μέσα από τις διαφωνίες που αναπόφευκτα προκύπτουν. Ο Μιχάλης είναι ένας εξαιρετικός σκηνοθέτης με πολύ ενδιαφέρουσα ματιά, ένας εμπνευσμένος μοντέρ με μοναδική αίσθηση της μουσικής και του ρυθμού, αλλά και ένας πολύτιμος συνεργάτης με τον οποίο μπορούμε να συμπορευόμαστε δημιουργικά χωρίς να κάνουμε εκπτώσεις στη ματιά και τις απόψεις μας. Με δεδομένο ότι και οι δύο ταινίες που φτιάξαμε μαζί εμπνέονται από την όπερα και τη μουσική, η συνεργασία και η συμπόρευσή μας σε κάθε επίπεδο είναι απολύτως δημιουργική.

«À Paris tous les deux» info Ιδέα, σενάριο, καλλιτεχνική επιμέλεια: Βασίλης Λούρας | Σκηνοθεσία ταινίας: Μιχάλης Ασθενίδης, Βασίλης Λούρας | Παραγωγός: ΣτέλλαΑγγελέτου | Σολίστ: Χρύσα Μαλιαμάνη, Αννα Στυλιανάκη, Μάνος Κοκκώνης | Πιάνο: Μαριλένα Σουρή, Χρήστος Σακελλαρίδης | Μια συμπαραγωγή της Εθνικής ΛυρικήςΣκηνής με το Théâtre du Châtelet (Παρίσι)

Από τις 16 Ιουλίου έως και τις 19 Σεπτεμβρίου σε Σύρο, Ιωάννινα, Παξούς, Τήνο, Ηράκλειο, Ρέθυμνο, Χανιά, Σητεία, Κέρκυρα, Καλαμάτα, Κομοτηνή και Σκιάθο.

Για περισσότερες πληροφορίες επισκεφθείτε το επίσημο site της Εθνικής Λυρικής Σκηνής.