Φθινόπωρο, 2022. H Ρωσία έχει ξεκινήσει τους βομβαρδισμούς της Ουκρανίας και ταυτόχρονα συγκεντρώνει τον ανδρικό πληθυσμό για το χερσαίο στρατό της. Τεράστιες αφίσες στους αυτοκινητόδρομους προσκαλούν τους Ρώσους πολίτες να γίνουν ήρωες, ενώ από τις τηλεοράσεις διαφημίζονται οι αμοιβές για όσους θα καταταγούν εθελοντικά. Υπάρχει κι ο κρυφός, ανεπίσημος δρόμος: κυβερνητικές εντολές έρχονται στα γραφεία των επιχειρήσεων ζητώντας καθοδήγηση ως προς το ποιους να επιστρατεύσουν. Κάπως έτσι, μετά από πίεση του Δημάρχου (με τον οποίο εμμέσως πλην σαφώς εμπλέκονται τα συμφέροντα του), ο επιχειρηματίας Γκλεμπ Μορόζοφ πρέπει να φτιάξει τη δική του λίστα: 14 υπαλλήλους που μπορούν να φύγουν για τον πόλεμο, γιατί η απουσία τους δε θα διαταράξει σοβαρά την προσοδοφόρα γραμμή της παραγωγής.
Ο Γκλεμπ αγχώνεται και όλο παρατείνει αυτή τη δουλειά. Πώς στέλνει κανείς 14 ανθρώπους στο θάνατο; Ομως, στην πραγματικότητα δεν πολυασχολείται με τον πόλεμο. Ο δικός του μαίνεται στο σπίτι. Το πανάκριβο του σπίτι στη λίμνη, απομακρυσμένο και απρόσιτο, αλλά με γυάλινες τζαμαρίες κι επιφάνειες όπου κανένα πρόβλημα δεν μπορεί πραγματικά να κρυφτεί.
Οπως η ψύχρα που έχει σκεπάσει το γάμο του με την Γκαλίνα, την όμορφη γυναίκα του. Η Γκαλίνα εκπληρώνει υποδειγματικά τον ρόλο της ως σύζυγος και μητέρα του έφηβου γιου τους, Σεριόζα, όμως ο Γκλεμπ διαισθάνεται πως κάτι δεν πάει καλά. Για αυτό κι αναθέτει στον επικεφαλής της ασφάλειάς του, να κάνει μια ιδιωτική έρευνα. Τα αποτελέσματα της, δυστυχώς, τον δικαιώνουν: η γυναίκα του τον απατά με ένα νεαρό, όμορφο φωτογράφο.
Κι όπως οι δικτάτορες αυτού του κόσμου αποφασίζουν για την μοίρα των λαών, έτσι κι αυτός ο micro-ολιγάρχης θα αποφασίσει για την τύχη του ανταγωνιστή του. Οπως κι ο μύθος του Μινώταυρου συμβολίζει το εκδικητικό κτήνος που κατοικεί στους λαβύρινθους του ασυνείδητου μας, έτσι κι ο Γκλεμπ έρχεται αντιμέτωπος με την πιο σκοτεινή πλευρά του εαυτού του.
Ο Αντρέι Ζβιάγκιντσεφ επιστρέφει στο διαγωνιστικό των Καννών (9 χρόνια μετά το Βραβείο της Επιτροπής που είχε κερδίσει με το «Χωρίς Αγάπη» και 12 μετά το Βραβείο Σεναρίου για το «Λεβιάθαν») με ένα -φαινομενικά- προσωπικό δράμα, το οποίο μάλιστα αποτελεί και άτυπη διασκευή της «Απιστης Συζύγου» (La Femme Infidele, 1969) του Κλοντ Σαμπρόλ. Αποδεικνύει όμως για ακόμα μία φορά ότι σε όλες τις ταινίες του το προσωπικό είναι πολιτικό.
Γιατί η δική του σεναριακή διασκευή (την οποία συνυπογράφει με τον νέο συνεργάτη του Σιμόν Λιασένκο) δεν μένει στην προδοσία ενός γάμου, αλλά επεκτείνεται στην προδοσίας μίας χώρας. Ο Ζβιάγκιντσεφ συνθέτει την πιο καταγγελτική του ταινία για τη Ρωσία του Πούτιν -μια χώρα βυθισμένη σε πολιτική, πνευματική και ηθική αποσύνθεση, όπου οι ισχυροί παραμένουν ατιμώρητοι για τα εγκλήματά τους, ενώ οι αόρατοι, οι απλοί άνθρωποι, συνεχίζουν να θυσιάζονται στα παιχνίδια εξουσίας τους.
Ο ρυθμός της αφήγησης είναι σφιχτός - σαν πτώμα τυλιγμένο σε χαλί. Σε αντίθεση με παλιότερες ταινίες του Ρώσου σκηνοθέτη, εδώ δεν νιώθεις την 141 λεπτών διάρκεια. Αντιθέτως, το σασπένς σε κρατά σε ένταση, η ατμόσφαιρα είναι υποβλητική. Ο DP του Μιχαήλ Κρίτσμαν φωτίζει ψυχρά, με μπλε και γκρι τόνους, όσο οι σκηνογράφοι Μάσα Σλαβίνα και Αντρέι Πονκράτοφ αφήνουν άδειο, κλινικά αποστειρωμένο, το πλούσιο σπίτι αυτού του διαλυμένου γάμου. Ζεστό φως όμως πλημμυρίζει το σπίτι του νεαρού φωτογράφου - λούζει τους δύο εραστές όσο κάνουν έρωτα και η κάμερα του Ζβιάγκιντσεφ περιστρέφεται αργά σε μια κυκλική κίνηση 360 μοιρών, αποκαλύπτοντας ένα διαμέρισμα μικρό και ακατάστατο, αλλά γεμάτο τέχνη, νιάτα, επιθυμία και ζωή.
Πάνω απ’ όλα, όμως, ο θεατής συνδέεται με τη λεπτή ειρωνεία — εργαλείο αιχμηρής κριτικής — και την κατάμαυρη κωμωδία. Οριακά σλάπστικ χιούμορ διαπερνά τη σεκάνς της εξαφάνισης του πτώματος, ενώ η κανονικοποιημένη αδιαφορία των αστυνομικών για την επίλυση της υπόθεσης γίνεται επώδυνα πικρή: «ένα τηλεφώνημα από ψηλά» αρκεί για να μην ξαναενοχληθεί ο κολλητός του δημάρχου.
Κι αυτό που μένει στο τέλος; Μία ασπρόμαυρη προοπτική από ψηλά. Μία εικόνα όπου τα μαύρα σύννεφα (ή μήπως είναι ο καπνός από τις βόμβες) αντιστέκονται στον κυνισμό του φινάλε. Το βλέμμα του σκηνοθέτη (ή το μάτι του Θεού) επιμένει για αρκετή ώρα να τα παρατηρεί. Σαν να αρνείται να σε αφήσει να ξεχάσεις: ο πραγματικά τιμωρητικός Λαβύρινθος του σύγχρονου κόσμου είναι εκεί κάτω. Και είμαστε όλοι παγιδευμένοι.