Φεστιβάλ / Βραβεία

67ο ΦΚΘ | Μέρα 5η: Οταν όλοι στο Ολύμπιον ήταν Παρόντες

στα 10

Η μεγάλη στιγμή της μέρας ήταν αναμφισβήτητα η βράβευση του Νίκου Γραμματικού με τιμητικό Χρυσό Αλέξανδρο και η επετειακή προβολή των «Απόντων». Ολα έμοιαζαν με συγκινητικό reunion μίας παρέας που, το ξέρει, έχει γράψει τη δική της Ιστορία.

Flix Team
67ο ΦΚΘ | Μέρα 5η: Οταν όλοι στο Ολύμπιον ήταν Παρόντες

Tιμητικός Χρυσός Αλέξανδρος στο Νίκο Γραμματικό & Επετειακή Προβολή: 30 χρόνια «Απόντες»

Βαγγέλης Μουρίκης, παρών. Αιμίλιος Χειλάκης, παρών. Νίκος Γεωργάκης, παρών. Τάσος Νούσιας, παρών. Γιώργος Ευγενικός, παρών. Γιώργος Γιαννόπουλος, παρών. Πάνος Παπαχατζής (παραγωγός), παρών. Νίκος Παναγιωτόπουλος (σεναριογράφος), παρών. Κωστής Γκίκας (διευθυντής φωτογραφίας), παρών. Γιώργος Μαυροψαρίδης (μοντέρ), παρών.

Χαρά, συγκίνηση, αναμνήσεις, μελαγχολία, αγάπη. Οι ηθοποιοί και οι συνεργάτες του Νίκου Γραμματικού στους «Απόντες» γιόρτασαν τα 30 χρόνια από την πρεμιέρα της ταινίας (εδώ, στο «Ανατόλια» της Θεσσαλονίκης το 1996) ανεβαίνοντας στη σκηνή του κατάμεστου Ολύμπιον, πλασιώνοντας, αγκαλιάζοντας, χειροκροτώντας τον σκηνοθέτη τους.

Γιατί εκτός από την δική τους επετειακή γιορτή, ήταν η βραδιά του: παρέλαβε τον τιμητικό Χρυσό Αλέξανδρο του 67ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης από τα χέρια του Διευθυντή Ορέστη Ανδρεαδάκη και του Προέδρου Ακη Σακελλαρίου - πρωταγωνιστή του στην «Εποχή των Δολοφόνων». Μιλώντας ένας ένας, όλοι αναγνώρισαν ότι ο Γραμματικός έφερε μία δική του φωνή στον ελληνικό κινηματογράφο κι εκείνοι, οι περισσότεροι στο ξεκίνημά τους, την αναγνώρισαν (ίσως και να την έψαχναν) και έγιναν περήφανο κομμάτι του έργου του.

Το 67ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης πραγματοποιείται από τις 5 έως τις 15 Νοεμβρίου 2026, To Flix βρίσκεται στη Θεσσαλονίκη για να σας μεταφέρει όλα όσα συμβαίνουν μέσα κι έξω από τις σκοτεινές αίθουσες στο ειδικό τμήμα «67ο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης» που ανανεώνεται συνεχώς.

Νίκος Γραμματικός

Νίκος Γραμματικός

Νίκος Γραμματικός

ΑΠΟΝΤΕΣ

Νίκος Γραμματικός

Ομως δεν ήταν μόνοι τους. Η παρέα θυμήθηκε και συμπεριέλαβε και τους «Απόντες» φίλους, που λείπουν πια από το ταβερνάκι με τα ούζα και τα χταπόδια. Ο Αιμίλιος Χειλάκης ξεκίνησε την αναφορά στον συμπρωταγωνιστή τους Κωνσταντίνο Σταρίδα (τον «Νικολή») που έφυγε από τη ζωή το 2016, αλλά δεν μπόρεσε να ολοκληρώσει τη σκέψη του και ξέσπασε σε λυγμούς.

Συνέχισαν οι υπόλοιποι: Μηνάς Χατζησάββας, Αρτο Απαρτιάν, Γιούλα Ζωιοπούλου, Νίκος Καρφής. Οπως είχε εξομολογηθεί στο Flix και στην προσωπική του συνέντευξη ο Νίκος Γραμματικός «Οι πραγματικοί Απόντες είναι οι άνθρωποι που χάσαμε...»

«Ολοι μεγαλώσαμε, εγώ λίγο λιγότερο» είπε ο Τάσος Νούσιας, «αλλά η ταινία παραμένει νέα - σημερινοί 25άρηδες την αγαπούν σαν δική τους», κάτι που επιβεβαίωσε κι ο Νίκος Παναγιωτόπουλος για τους μαθητές του κι ο Ακης Σακελλαρίου για τα παιδιά και τους φίλους του.

Κάτι που επιβεβαίωνε χθες βράδυ και ο εξώστης του Ολύμπιον - μία νέα γενιά θεατών τον είχε κατακλύσει για να δει για πρώτη φορά μία ταινία 30 ετών.

«Οι ταινίες μου δεν έκαναν εισιτήρια. Πολλές, της έκραξαν και οι κριτικοί - εδώ στη Θεσσαλονίκη...» είπε ο Νίκος Γραμματικός λίγο πριν υποκλιθεί και κατέβει από τη σκηνή. «Ομως πιστεύω ότι πιο δυνατός κι από τον άνεμο είναι ο ψίθυρος. Από στόμα σε στόμα διαφημίστηκαν οι ταινίες μου κι από γενιά σε γενιά. Κι είμαι ευγνώμων γιατί έχω την τύχη να παίζονται ακόμα.,,»


Ολιβερ Λάσε - Masterclass «Αίσθηση Προσανατολισμού»

Ο Ολιβερ Λάσε ήθελε να μπουν όλοι στο masterclass του. Για αυτό και το ασφυκτικά γεμάτο Ολύμπιον, μετά από το απόλυτο sold out, άνοιξε τις πόρτες του και φιλοξένησε και όρθιους θεατές-μαθητές. Στο τέλος της συζήτησης μάλιστα παρακίνησε κι όλους όσους θέλουν να του μιλήσουν να τον πλησιάσουν. Μοιάζει με το Χριστό, κι ίσως να είναι κιόλας ο Γαλικιανός σκηνοθέτης, το φετινό τιμώμενο πρόσωπο του φεστιβάλ που επιμελήθηκε το αφιέρωμα (και την έκθεση που το συνοδεύει) «Καλώς ήρθατε στην Ερημο».

Μόνο που κι ο ίδιος παραδέχθηκε με ειλικρίνεια στον Γιώργο Κρασσακόπουλο, τομ επικεφαλής Προγράμματος Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, ο οποίος συντόνιζε με τις πάντα τόσο εύστοχες ερωτήσεις του τη συζήτηση, ότι «έχει πολύ μεγάλο Εγώ». «Δεν γίνεται να βρεθείς στο διαγωνιστικό των Καννών, αν δεν έχεις πολύ μεγάλο Εγώ και πολύ μεγαλύτερη φιλοδοξία» είπε χαμογελώντας. Και μάς κέρδισε.

Ολιβερ Λάσε

Ολιβερ Λάσε

Γιατί ο πάντα γοητευτικός Λάσε, ξέρει να κρατάει το κοινό του στην παλάμη του χεριού του: θα εξομολογηθεί πράγματα και γεγονότα με αμεσότητα, χιούμορ, γλυκύτητα και μαγνητισμό, όμως ταυτόχρονα θα κάνει ξεκάθαρο πόσο απόλυτα γνώστης είναι του αντικειμένου του, πόσο συστηματικός κι οργανωμένος στη δουλειά του. Πόσο μοναδικά ταλαντούχος.

Κι αυτό φυσικά πηγάζει από το ότι το σινεμά δεν είναι δουλειά για εκείνον. Αλλά κάτι που αναπνέει σαν οξυγόνο. Κάτι που του έσωσε τη ζωή. «Οταν ήμουν μικρός, ήμουν ένα λυπημένο παιδί, για διάφορους λόγους, έπρεπε να βρω έναν ψυχολογικό μηχανισμό αυτοάμυνας. Τον βρήκα στον κινηματογράφο, στη σκηνοθεσία. Υπάρχουν πάντα κάποιοι ψυχολογικοί μηχανισμοί, πίσω από κάθε καλλιτέχνη, αλλά ο δικός μου ήταν ξεκάθαρος, είχα ανάγκη διαφυγής, είχα ανάγκη να δημιουργήσω μια άλλη πραγματικότητα. Γι' αυτό λέω ότι έχει μια γλύκα αυτό, το σινεμά ήταν ο τρόπος μου να βρω χαρά....»

Μαθαίνεις να φτιάχνεις ταινίες που είναι τέλειες, όμως μια τέλεια ταινία δεν πάλλεται, δεν αναπνέει. Η τέχνη βγαίνει από τα λάθη.»

Ολιβερ Λάσε

Ολιβερ Λάσε

«Θέλετε να μάθετε τι θα είναι η επόμενη ταινία μου; Μπορώ να μιλήσω ανοιχτά; Είμαστε μόνο φίλοι εδώ μέσα; Να μην ανησυχώ ότι βρίσκονται εδώ και κάποιοι κακόβουλοι δημοσιογράφοι; (γέλια πολλά) Λοιπόν, το επόμενο πρότζεκτ μου θα είναι μια ταινία ψυχεδελικής επιστημονικής φαντασίας, ένα μέρος της θ' ασχολείται με την εξελιξη του homo sapiens, ένα άλλο θα εκτυλίσσεται στο διάστημα. Την έχω έτοιμη στο κεφάλι μου. Τώρα πρέπει να τη βάλω στο χαρτί.»


ΟΙ ΤΑΙΝΙΕΣ

Ajiow

Αξιος του Χριστού Γεωργίου | Φεστιβάλ Ελληνικού Κινηματογράφου: Επίσημη Πρώτη

Ο Ηλίας είναι ο επιστάτης στο κοιμητήριο μιας μικρής επαρχιακής πόλης. Η ζωή του κυλάει… ήρεμα στους ρυθμούς όσων φροντίζει καθημερινά, φόντο μιας ζωής μοναχικής που δεν κρύβει τίποτα το περίεργο, το εξαιρετικό, το ασυνήθιστο, το μαγικό. Μέχρι τη στιγμή που στο δρόμο του θα (τον) βρει μια εικόνα της Αγίας Αναστασίας που δακρύζει, ένα σημάδι πως είναι ο «άξιος», ο εκλεκτός, αυτός που θα αλλάξει τη ζωή όλων και κυρίως τη δική του με τις θαυματουργές ιδιότητες της εικόνας. Θα πείσει τον παπά της ενορίας να τοποθετήσουν την εικόνα σε λαϊκό προσκύνημα και θα αρχίσει να γίνεται μάρτυρας μιας σειράς θαυμάτων, μια ηλικιωμένη κυρία που περπατάει σαν να είναι 20 χρόνια νεότερη, μια γυναίκα που μένει έγκυος μετά από αποτυχημένες προσπάθειες εξωσωματικής γονιμοποίησης, μια ανάσταση που συμβαίνει αψηφώντας κάθε ίχνος - ακόμη και θείας - λογικής.

Επιστρέφοντας στο σινεμά μετά το «Χρόνια Πολλά» του 2018 και κυρίως επιστρέφοντας στο είδος της κωμικής ηθογραφίας που ήταν το «Μικρό Εγκλημα» του 2008, ο Χρίστος Γεωργίου φτιάχνει με τον εξ ολοκλήρου γυρισμένο στην Κύπρο «Αξιο» μια σχεδόν σπονδυλωτή ταινία με μικρές ιστορίες που όλες περιστρέφονται γύρω από μια θαυματουργή εικόνα. Δακρύζει ή δεν δακρύζει - και αν δακρύζει γιατί χρειάζεται μια μυστική αντλία για να δακρύζει περισσότερο; Είναι θαυματουργή ή όπως επαναλαμβάνει και ο διαρκώς δύσπιστος παπάς της ενορίας κάνει τους ανθρώπους απλά να βλέπουν αυτό που θέλουν: Κι αν όντως κάνει θαύματα, αυτά γιατί δεν σχολιάζονται ποτέ από όσους τα βιώνουν και γίνονται μάρτυρες της δύναμης της;

Οι ερωτήσεις είναι πολλές και απλώνονται σε διαφορετικές και διαφορετικής δυναμικής ιστορίες που διατρέχουν από το αστείο μέχρι το πολύ δραματικό, καθώς οι ήρωες διαπραγματεύονται έννοιες όπως η θρησκεία ή η πίστη. Ο Γεωργίου κρατάει τον τόνο διαρκώς στην επιφάνεια των πραγμάτων, ενδίδοντας σε μια εκδοχή ενός μαγικού ρεαλισμού και μιας μάλλον μικρών διαστάσεων «μεγάλης» ταινίας που, όμως τελικά, προδίδεται τελικά από την ίδια της την κατασκευή.

Ο συνεκτικός ιστός όλων των ιστοριών παραμένει ο πάντα λειτουργικός, ειδικά σε ρόλους καθημερινών ανθρώπων που έρχονται σε επαφή με το ασυνήθιστο, Μάκης Παπαδημήτριου, αλλά η αποσπασματική υφή τους δεν δίνει πολλά περιθώρια για ταύτιση ή για μια εμβάθυνση στο μυστήριο του θανάτου και κυρίως της ίδιας της ζωής. Σε ένα σύνολο που μεταθέτει διαρκώς το ενδιαφέρον κάπου αλλού, η ένταση παραμερίζεται προς χάριν μιας καταχρηστικής διάθεσης καλών αισθημάτων και μια ιστορία που θα μπορούσε να λειτουργήσει πολυεπίπεδα ολοκληρώνεται ως μια μονοδιάστατη παραβολή με ευκρινές μήνυμα, υπερβολικά ανώδυνη και για το δράμα της και για τη σάτιρα της, αλλά και για την παραβολή που τελικά είναι, ειλικρινής αλλά και απλοϊκή, με το χαμόγελο που αφήνει στα χείλη με την τρυφερότητα της να είναι πολύ μικρό για να μιλήσει κανείς για θαύματα. Μανώλης Κρανάκης

Ο «Αξιος» του Χρίστου Γεωργίου προβάλλεται online στην πλατφόρμα του Φεστιβάλ μέχρι και τις 15 Νοεμβρίου.

Θεωρία Παιγνίων

Θεωρία Παιγνίων του Κάρολου Ζωναρά | Φεστιβάλ Ελληνικού Κινηματογράφου: Επίσημη Πρώτη

Μαθηματικοί σε καμία περίπτωση δεν είμαστε, όμως είναι εύκολο να καταλάβει κανείς γιατί ο Κάρολος Ζωναράς επιλέγει το εύρημα της θεωρίας παιγνίων για να χτίσει μια οικογενειακή saga εγκλήματος και σχέσεων εξουσίας, υποταγής και αλληλεξάρτησης.

Τι μας λέει η θεωρία παιγνίων; Οτι η συμπεριφορά μας διαμορφώνεται ανάλογα με το πώς οι αποφάσεις μας επηρεάζουν τους άλλους και οι δικές τους εμάς. Οτι κάθε άνθρωπος, σ' ένα παιχνίδι μικρό ή μεγάλο, προσπαθεί να προβλέψει τις κινήσεις του αντιπάλου, να μεγιστοποιήσει το δικό του όφελος και να κερδίσει την παρτίδα - μόνο που η στρατηγική του συγκρούεται με αυτή του αντιπάλου, κανείς τους δεν έχει όλα τα στοιχεία και συχνά το αποτέλεσμα είναι αντίθετο από εκείνο που επιδίωκαν. Και φυσικά η θεωρία αυτή δεν εφαρμόζεται μόνο στα παιχνίδια, αλλά και στα μεγάλα παιχνίδια της ανθρώπινης ιστορίας, στην οικονομία, στον πόλεμο, στις διαπροσωπικές σχέσεις, ακόμα και στο έγκλημα.

Εκεί βασίζει ο Κάρολος Ζωναράς το σενάριο της νέας ταινίας του, με «παίκτες» μια οικογένεια πλουσίων. Ο πατριάρχης Κορμάνος (Γιώργος Χωραφάς σ' ένα ρόλο... Μπλέικ Κάρινγκτον που ταιριάζει γάντι στη γοητεία του), πετυχημένος επιχειρηματίας με μια βρώμικη πλευρά, η δεύτερη σύζυγος Βέρα (φυσικά η Κάτια Λεκλέρκ Ο'Γουόλις, το παντοτινό πρότυπο μοιραίας γυναίκας στο σινεμά του Ζωναρά), ο Τζόνι (fun εμφάνιση του Χάρη Τζωρτζάκη), αδελφός της Βέρας και διάνοια στη στρατηγική, άρα και στην απάτη, online τζόγου, ο Αριστείδης Σταμούλης, true μαφιόζος (κίνηση ματ το κάστινγκ του Παύλου Ευαγγελόπουλου από τον Δαλιανίδη και το «Ρετιρέ» στο σινεμά του δημιουργού, ανεκτίμητο το «κόσμημα η κυρία σου») και, φυσικά, ο Τομ Κορμάνος (σε πρώτη κινηματογραφική μεταγραφή από την τηλεόραση), ο κεντρικός ήρωας της ταινίας, που την καθοδηγεί κιόλας μ' ένα νουαρ-ικό voice over, ένας μελαγχολικός Ιππόλυτος σε αδιέξοδο, ο οποίος έχει παθιασμένη ερωτική σχέση με τη μητριά του, ενώ αγωνιά ν' αποδείξει την αξία του στον πατέρα του, ο οποίος τον υποτιμά.

Ο Κάρολος Ζωναράς μάς έχει οδηγήσει ως τώρα σ' ένα μοναχικό, χειροποίητο, γοητευτικό μονοπάτι σινεμά είδους, όχι για ευρύ κοινό, αλλά με αφοσιωμένους θαυμαστές, από τον «Γιο του Τσάρλι» και το νεο-νουάρ «Μπιγκ Χιτ», ως το θρίλερ επιστημονικής φαντασίας «Tranzit», συνδέοντας πάντα το εστέτ με το b-movie, το ευτελές με το μοιραίο και το υπαρξιακό.

Αυτή τη φορά το ύφος του ξεφεύγει αισθητικά, σε μια επιλογή που οφείλουμε να υποθέσουμε ότι είναι σκόπιμη: μια εικόνα τηλεοπτικά φλατ, από τη διευθύντρια φωτογραφίας Φραντσέσκα Ζωναρά, που στο «Tranzit» έκανε θαύματα. Αρα μια πρόθεση σάτιρας «ταξικών» τηλεοπτικών σειρών, τύπου «Δυναστείας» ή «Succession»; Σ' αυτή, όμως, την ιστορία, ο Ζωναράς προσθέτει ένα στοιχείο AI με άβολο τρόπο και ξεπερασμένο, μια γυναικεία ύπαρξη τεχνητής νοημοσύνης που εμφανίζεται στην οθόνη του κομπιούτερ ή του κινητού του Τομ ως πολυπρισματικό σκίτσο όταν την καλεί (όπως και τη μητέρα του, με ήχο... skype!), και που δεν μοιάζει να έχει μεγάλη νοημοσύνη, τεχνητή ή άλλη, μια και οι απαντήσεις της είναι της ψυχολόγου της πεντάρας (σάτιρα κι αυτό;).

Προφανώς ο Ζωναράς θέλει, ταυτόχρονα, να σχολιάσει την παντοδυναμία της τεχνολογίας στο σήμερα, το πώς αυτή γίνεται κομβικό εμπόρευμα, το πώς αλλάζει ακόμα και τον υπόκοσμο του εγκλήματος, ή, από την άλλη, το διαχρονικό ζήτημα του πώς οι άνθρωποι, ή οι ήρωες μια αρχαίας ή μιας σεξπιρικής ή μιας netflixικής τραγωδίας πιστεύουν ότι παίζουν ένα παιχνίδι στρατηγικής, ενώ στ' αλήθεια δεν ελέγχουν ούτε τους κανόνες, ούτε την έκβασή του.

Ομως της ίδιας ειρωνείας πέφτει θύμα τελικά και η ταινία, χάνοντας τη γοητεία της εικόνας της, ακολουθώντας μια πλοκή στερεοτυπική, σκιαγραφώντας ήρωες και ηρωίδες μονοδιάστατες και παίρνοντας ανάσα μόνο με λίγες στιγμές πετυχημένου χιούμορ, ενώ τα «μοντέρνα» ευρήματά της, ακόμα κι αν στόχευαν στη σάτιρα ή την αυτο-υπονόμευση, δείχνουν τόσο ξεπερασμένα. Αγαπάμε το σινεμά του Κάρολου Ζωναρά, αλλά αυτή τη φορά αντί για ένα, χειροποίητο έστω, genre film, συναντήσαμε ένα boomer-noir που, στην πορεία του δημιουργού του, θα προσπεράσουμε. Λήδα Γαλανού

κλασικό αριστούργημα

Το Κλασικό Αριστούργημα του Ρένου Χαραλαμπίδη | Ειδικές Προβολές

Ακόμη και στις πιο «μυθοπλαστικές» ταινίες του, ο Ρένος Χαραλαμπίδης γράφει για, παίζει και σκηνοθετεί τον εαυτό του, ένα ολόκληρο σύμπαν, δηλαδή, από ιδέες, σκέψεις, εικόνες, μουσικές, εμμονές και μια χωνεμένη φιλοσοφία ζωής και σινεμά, που ξεκίνησε, τριάντα χρόνια πριν, με το «No Budget Story» και τώρα - δικαιωματικά - επιστρέφει σε αυτό.

Στο παρόν, ο Ειρηναίος, σκηνοθέτης της «Τυφλής Φυγής» που δεν γυρίστηκε ποτέ και που μετά από εκείνη την εμπειρία εγκατέλειψε το σινεμά και έγινε κριτικός κινηματογράφου (προφανώς, όπως ομολογεί και ο ίδιος, για να επιβεβαιώσει το κλισέ του κριτικού που είναι αποτυχημένος σκηνοθέτης), βρίσκεται ακριβώς στο μεταίχμιο μιας νέας εποχής που πλέον δεν έχει θέση για τον έντυπο Τύπο, την παραδοσιακή (πάντα σκληρή) κριτική, την αναλογική ρουτίνα που έθρεψε γενιές και γενιές αφήνοντας τις απροετοίμαστες απέναντι στην ψηφιακή εποχή.

Να όμως που αυτή η τροπή των πραγμάτων τον φέρνει να συναντήσει τον εαυτό του που κάπου (ξ)έχασε στην πορεία. Και μαζί όλους όσους βρέθηκαν ένα βήμα πριν κάνουν πραγματικότητα την ταινία του, τους παραγωγούς, την κοπέλα που αγάπησε, την Πόπη που υπήρξε η ιδανική Εσκιμώα σύζυγος του παραγωγού. Ολοι του λένε πως χρωστάει στους ίδιους, στο σινεμά, την ανθρωπότητα αλλά κυρίως στον εαυτό του ένα κλασικό αριστούργημα, το σενάριο όμως δεν υπάρχει (γιατί σκίστηκε πριν τριάντα χρόνια και πετάχτηκε από μια αθηναϊκή ταράτσα) και ο Ειρηναίος ενώ δελεάζεται από την ιδέα δεν είναι σίγουρος ότι μπορεί να ξαναγυρίσει στο σινεμά. Και κυρίως ότι μπορεί να ξαναβρεί τον Ειρηναίο που κατέβαζε εκατό ιδέες το λεπτό οργανώνοντας τη δική του κινηματογραφική επανάσταση με κοντινά κι αμερικάνικα.

Ενα δεύτερο «No Budget Story» είναι και το «Κλασικό Αριστούργημα», αφού είναι όσο χειροποίητο και αυτοσχέδιο (μπορεί και περισσότερο) ήταν η ταινία του 1997, σε μια τρυφερή πρωτίστως (περισσότερο από αστεία ή σατιρική) υπαρξιακή προσπάθεια να γεφυρωθεί το χάσμα ανάμεσα στο τότε και το τώρα, καθώς ο Ρένος αλλά και ο Ειρηναίος προσπαθούν να καταλάβουν τι μεσολάβησε, που τους βρίσκει αυτή η νέα εποχή, πόσο βρίσκονται και οι δύο μπροστά σε έναν κύκλο που κλείνει ή έναν άλλον που ανοίγει. Με έξυπνη και σε στιγμές ευφάνταστη (και με πρακτικά εφέ) χρήση των παλιών υλικών του «No Budget Story» με καινούρια γυρίσματα, ο «μή χρόνος και ο μή τόπος» που πιστεύουμε «έκαψε» την «Τυφλή Φυγή» και δεν έγινε ποτέ ταινία παίρνει εδώ επιτέλους κυριολεκτικές του διαστάσεις.

Καθώς ο Ρένος/Ειρηναίος αναλογίζεται πάνω στην εποχή, το σινεμά, τα νιάτα και τις δεύτερες ευκαιρίες, η πιθανότητα του να κάνει τελικά την ταινία της ζωής του ζωντανεύει σαν ένα όνειρο που διαδραματίζεται στο περιθώριο του ρεαλισμού ή στο μυαλό του - σε ένα διαρκές flashback που διαταράσσει το παρόν, σε ένα μάλλον κινηματογραφικό κολάζ που έχει γυριστεί με όρους ανεξάρτητης, no budget ταινίας.

Είναι σαφές πως αυτή η ταινία («Το Κλασικό Αριστούργημα» του Ρένου Χαραλαμπίδη και όχι του Ειρηναίου) δεν θα γυριζόταν ποτέ, αν η νεότερη γενιά δεν είχε δώσει cult διαστάσεις στα «Φτηνά Τσιγάρα» με επαναληπτικές προβολές τα τελευταία χρόνια και αν ο «Νυχτερινός Εκφωνητής», η πιο πρόσφατη ταινία του δεν είχε μια παρόμοια τύχη, μάλλον πάνω στη φόρα ενός ρομαντικοποιημένου hype για το σινεμά του δημιουργού του.

Είναι λογικό να μην λείπει κι από εδώ ούτε η σε επάλληλους κύκλους αυτοαναφορικότητα που χαρακτηρίζει τον Ρένο Χαραλαμπίδη, ούτε η νουθεσία σε μορφή προκάτ κινηματογραφικών quotes, ούτε το νόημα της ζωής που φυσικά δεν βρίσκεται ούτε στο σινεμά ούτε στην Τέχνη, ούτε η απεύθυνση στο κοινό που του αρέσει να βλέπει τον Ρένο Χαραλαμπίδη (σε πλυντήρια ρούχων για να μυρίζει το μαλακτικό!) και να τον ακούει να ανακυκλώνει μονολόγους, ποιήματα (του Καβάφη) και μια ωδή στον αναλογικό κόσμο - όχι τυχαία ακριβώς τη στιγμή που η GenZ δίνει τα πάντα για μια VHS.

Είναι λογικό επίσης να βλέπεις το «Κλασικό Αριστούργημα» σαν ιστορία και του Ειρηναίου και του Ρένου Χαραλαμπίδη σε ένα one (ή two - αν υπάρχει μια κάποια σχιζοφρένεια στο να βρίσκεσαι στο ίδιο κάδρο με τον νεαρό εαυτό σου) man show που, μέσα στην καταχρηστική του επανάληψη, λειτουργεί μια ιδέα καλύτερα από την περιπλάνηση του «Νυχτερινού Εκφωνητή», παρόλο που σαν κατασκευή, όλο το «Κλασικό Αριστούργημα» δεν μπορεί να πλασαριστεί παρά ως μια «δοκιμή», ένα «πείραμα», μια ταινία που στέκεται και μόνη της, μόνο όμως για τους φανατικούς του ίδιου του Ρένου Χαραλαμπίδη. Ενα κομμάτι στην «αυτοβιογραφία» (βλ. φιλμογραφία) του, φτιαγμένο με μια διάθεση ειρωνείας απέναντι στη δηλωμένη του απέχθεια απέναντι στους κριτικούς και όσους δεν αγαπούν το σινεμά του, αλλά και μια έστω και ανεπαίσθητη αλλά καίρια ενδοσκόπηση για το χρόνο που περνάει.

Ισως τελικά και όλη η ταινία να είναι μια προσπάθεια δικαίωσης του «Νο Budget Story» - της ταινίας που έτσι κι αλλιώς είναι η μόνη της φιλμογραφίας του που θα μπορούσε ποτέ να πλησιάσει οτιδήποτε μπορεί να σημαίνει για τον καθένα ή για τον ίδιο τον Χαραλαμπίδη η φραση «το κλασικό αριστούργημα». Μανώλης Κρανάκης

Το 67ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης πραγματοποιείται από τις 5 έως τις 15 Νοεμβρίου 2026, To Flix βρίσκεται στη Θεσσαλονίκη για να σας μεταφέρει όλα όσα συμβαίνουν μέσα κι έξω από τις σκοτεινές αίθουσες στο ειδικό τμήμα «67ο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης» που ανανεώνεται συνεχώς.

ΑΠΟΝΤΕΣ