Ο Ουμπεϊμάρ Ρίος Γκόμες δεν προερχόταν από τον χώρο της υποκριτικής όταν βρέθηκε ξαφνικά να πρωταγωνιστεί σε μία από τις πιο πολυσυζητημένες λατινοαμερικανικές ταινίες των τελευταίων μηνών. Κολομβιανός καθηγητής δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και άνθρωπος της ποίησης, έκανε το κινηματογραφικό του ντεμπούτο στην δραματική κομεντί «Ενας Ποιητής» του Σιμόν Μέσα Σότο, χαρίζοντας μία ερμηνεία που αιφνιδίασε κοινό και κριτικούς. Στον ρόλο του εύθραυστου και αυτοκαταστροφικού Οσκαρ Ρεστρέπο, ενός αποτυχημένου συγγραφέα που παλεύει με τις ψευδαισθήσεις και τα αδιέξοδά του, ο Ρίος κατάφερε να ισορροπήσει ανάμεσα στο τραγικό και το βαθιά ανθρώπινο με εντυπωσιακή φυσικότητα.
Παρά την παντελή έλλειψη επαγγελματικής εμπειρίας στην υποκριτική, η παρουσία του στην ταινία ξεχώρισε αμέσως στα διεθνή φεστιβάλ. Η ερμηνεία του απέσπασε το βραβείο Καλύτερου Ηθοποιού στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Λατινικής Αμερικής του Μπιαρίτζ, ενώ ακολούθησε και υποψηφιότητα για τα Βραβεία Platino το 2026. Πίσω όμως από τις διακρίσεις, ο ίδιος παραμένει ένας άνθρωπος που αντιμετώπισε τον ρόλο σχεδόν βιωματικά, αφήνοντας, όπως παραδέχεται και ο ίδιος, τον χαρακτήρα να επηρεάσει ακόμη και την προσωπική του ψυχολογία μετά το τέλος των γυρισμάτων.
Τον συναντήσαμε στο θερινό Ελληνίς, με αφορμή το 10ο Ισπανόφωνο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Αθήνας - FeCHA, όπου ήταν επίσημος καλεσμένος του φεστιβάλ. Η ταινία «Ενας Ποιητής» αποτέλεσε την ταινία λήξης της διοργάνωσης και κυκλοφόρησε χτες στις ελληνικές αίθουσες από τις Filmtrade και Tanweer. Στη συζήτησή μας, ο Ουμπεϊμάρ Ρίος Γκόμες μίλησε με ειλικρίνεια για την ποίηση, την κατάθλιψη του ήρωά του, τις δυσκολίες των γυρισμάτων και τη λεπτή γραμμή ανάμεσα στον ίδιο και τον Οσκαρ Ρεστρέπο.
Προέρχεστε από τον χώρο της διδασκαλίας και της ποίησης και αυτή είναι η πρώτη σας ερμηνείας ως ηθοποιός. Τι είναι αυτό που σας τράβηξε στην υποκριτική;
Η συμμετοχή στην ταινία ήρθε κάπως τυχαία. Ενας φίλος του σκηνοθέτη της ταινίας, του Σιμόν Μέσα Σότο, με γνώριζε από όταν ήμουν μικρός και όταν του έδωσε ο Σιμόν το σενάριο, εκείνος με φανταζόταν ήδη στον ρόλο του ποιητή. Του είπε για μένα και ότι αν τον ενδιαφέρει μπορεί να πάει στο κάστινγκ. Και κάπως έτσι ξεκίνησαν όλα. Πήγα στο κάστινγκ και πήρα τον ρόλο. Η αλήθεια είναι πως από την πρώτη στιγμή ένιωσα αφοσιωμένος στον συγκεκριμένο χαρακτήρα και στον ρόλο αυτόν. Με συνεπήρε και υπήρχε μια αχώριστη σχέση μεταξύ του χαρακτήρα του Οσκαρ κι εμένα. Τα έζησα όλα με πολύ μεγάλο πάθος, καθώς και πριν τα γυρίσματα κάναμε και δυο μήνες πρόβες.
Ο Oσκαρ είναι ένας χαρακτήρας που κινείται συνεχώς ανάμεσα στο τραγικό και το γελοίο. Πόσο δύσκολο ήταν να διατηρήσετε αυτή την ισορροπία χωρίς να τον κάνετε είτε υπερβολικά αντιπαθή είτε υπερβολικά συμπαθή;
Ναι, ήταν πολύ δύσκολο η αλήθεια. Ομως ο Σιμόν, ο σκηνοθέτης, έπαιξε καθοριστικό ρόλο για να βρεθεί η ισορροπία. Αυτό που με βοήθησε ήταν να αναζητήσω τη δική μου οπτική πάνω στον χαρακτήρα. Ο Σιμόν πίστευε πως δεν έπρεπε ο ηθοποιός να «παίζει» το συναίσθημα, να προσπαθεί δηλαδή να κάνει το κοινό να γελάσει ή να κλάψει, αλλά να αφήνει τις ίδιες τις καταστάσεις να το προκαλούν. Αυτό που ήθελε ήταν να μη φαίνεται η «ερμηνεία», αλλά η αλήθεια των ανθρώπων και των στιγμών. Οπότε δεν προσπαθούσα να υποδυθώ τον χαρακτήρα, αλλά να τον ζήσω. Σε κάποιο σημείο ο ηθοποιός ξεχνά τις τεχνικές και παραδίδεται ολοκληρωτικά στον ρόλο. Ετσι κι εγώ αφέθηκα σε αυτόν και με συνεπήρε και έτσι πετύχαμε το τελικό αποτέλεσμα.
Ποια ήταν η πιο συναισθηματικά φορτισμένη στιγμή για εσάς στην ταινία, αλλά και η πιο δύσκολη που είχατε να γυρίσετε;
Για μένα ήταν όλα δύσκολα γιατί δεν είχαμε καμία εμπειρία με τον χώρο. Θα σου περιγράψω δυο σκηνές που ήταν αρκετά δύσκολες για εμένα. Η πρώτη ήταν όταν ο αδελφός της Γιούρλαντι θέλει να εκδικηθεί τον Oσκαρ για όσα πιστεύει ότι έκανε στην αδελφή του και προσπαθεί να τον πνήξει.. Ηταν πολύ δύσκολη σκηνή, γιατί ο ηθοποιός με έπνιγε πραγματικά. Αν ο σκηνοθέτης δεν φώναζε «cut», ίσως να μην ήμουν εδώ τώρα να το αφηγούμαι. Μόλις τελείωσε η σκηνή, έτρεξα στο μπάνιο και έκανα εμετό, από την ένταση και γιατί όντως πνιγόμουν. Είχα δάκρυα στα μάτια. Και το παράξενο είναι ότι πέντε λεπτά αργότερα όλοι γελούσαμε. Αυτό είναι το σινεμά. Μία άλλη πολύ συναισθηματική σκηνή για μέντα ήταν όταν ο Οσκαρ λέει στη μητέρα του: «Αν θέλεις να πεθάνεις, θα έρθω μαζί σου». Αυτή η στιγμή με άγγιξε βαθιά.
Η ποίηση υπάρχει παντού. Ομως ο αληθινός ποιητής δεν μπορεί να ζήσει χωρίς να γράφει. Είναι μια μορφή σωτηρίας.»
Η ποίηση στην ταινία λειτουργεί σχεδόν σαν τρόπος επιβίωσης. Πιστεύεις ότι η τέχνη μπορεί πραγματικά να σώσει τον κόσμο;
Απολύτως! Η αλήθεια είναι ότι η ποίηση στην ταινία λειτουργεί σαν κάτι που μπορεί να σε σώσει αλλά και να σε καταστρέψει. Η ποίηση υπάρχει παντού. Ομως ο αληθινός ποιητής δεν μπορεί να ζήσει χωρίς να γράφει. Είναι μια μορφή σωτηρίας.
Η σχέση του Οσκαρ με τη νεαρή μαθήτρια μοιάζει άλλοτε ανθρώπινη και άλλοτε σχεδόν εγωιστική, σαν να τη χρησιμοποιεί για να νιώσει ξανά σημαντικός. Πώς προσεγγίσατε αυτή τη δυναμική όταν παίζατε την ταινία μαζί με την συμπρωταγωνίστριά σας;
Υπήρχε μια πολύ ιδιαίτερη σύνδεση ανάμεσα στους δύο χαρακτήρες αλλά και ανάμεσα σε εμένα και τη συμπρωταγωνίστριά μου κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων. Παίζοντας τον ρόλο κατάλαβα πως ο Οσκαρ δεν χρησιμοποιούσε συνειδητά την Γιούρλαντι. Δεν το κάνει από κακία. Εχει καλή καρδιά και, βλέποντας την ευαισθησία και κατανοώντας το ταλέντο της ως συγγραφέα και ζωγράφου, θέλει πραγματικά να τη βοηθήσει.
Έϊχατε αναφέρει ότι για μήνες προσπαθούσες να «γίνεται» ο Οσκαρ και ότι ο χαρακτήρας επηρέασε ακόμη και την ψυχολογία σας. Πόσο δύσκολο ήταν να αφήσετε πίσω σας αυτόν τον άνθρωπο μετά το τέλος των γυρισμάτων;
Ναι, ήταν πολύ δύσκολη διαδικασία. Και ακόμα είναι σε κάποιο βαθμό. Κυρίως λόγω της αδυναμίας του Οσκαρ απέναντι στο αλκοόλ. Και επειδή πίνω κι εγώ αρκετά, πολλές φορές έρχερται ο Οσκαρ στο μυαλό μου ως χαρακτήρας και έχω πιάσει τον εαυτό μου να δικαιολογώ τον εαυτό μου μέσα από εκείνον. Κάποιες φορές ένιωθα ότι ο χαρακτήρας έμενε μέσα μου. Αυτό που όμως έμεινε μαζί μου αρκετά ήταν η κατάθλιψη του χαρακτήρα. Οταν τελείωσαν τα γυρίσματα, ενώ θα έπρεπε να είμαι χαρούμενος για την ταινία, ένιωθα ένα παράξενο κύμα θλίψης χωρίς να ξέρω το γιατί. Αλλά τώρα όμως νομίζω πως όλα πάνε προς την σωστή κατεύθυνση και είναι καλύτερα τα πράγματα.
Αν ο Οσκαρ μπορούσε να δει τον εαυτό του μέσα από τα μάτια του κοινού που παρακολουθεί την ταινία, πιστεύετε πως θα καταλάβαινε τελικά ποιος πραγματικά είναι ή θα συνέχιζε να ζει μέσα στη δική του ψευδαίσθηση;
Πιστεύω και τα δύο. Θα καταλάβαινε λίγο περισσότερο ποιος είναι και ίσως θα έδινε μεγαλύτερη αξία στον εαυτό του. Αλλά πιθανότατα θα συνέχιζε τον δρόμο του, χαμένος μέσα στη δική του αντίληψη για την ποίηση.
Η ταινία «Ενας Ποιητής» του Σιμόν Μέσα Σότο κυκλοφορεί στις ελληνικές αίθουσες από τις Filmtrade και Tanweer.