Πώς μπορεί ένα παλιό έγγραφο, μια ξεθωριασμένη φωτογραφία ή μια χειρόγραφη σημείωση να αφηγηθεί μια ιστορία που μοιάζει να έχει χαθεί στον χρόνο; Ο Αριστοτέλης Μαραγκός, πιο πρόσφατα σκηνοθέτης του «Beachcomber», αναζητά τις απαντήσεις στο «The Unknowing of Things», μια πειραματική ταινία μικρού μήκους διάρκειας πέντε λεπτών, που θα προβληθεί την Τρίτη 27 Οκτωβρίου στο Διεθνές Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Ji.hlava, στην Τσεχία.
Η ταινία δημιουργήθηκε τον Μάρτιο του 2026, κατόπιν ανάθεσης του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης και σε συνεργασία με τα Γενικά Αρχεία του Κράτους, από το αρχειακό υλικό που φυλάσσεται στις συλλογές τους. Μετά την πρώτη της παρουσίαση στο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης, η ταινία συνεχίζει το ταξίδι της σε ένα από τα σημαντικότερα ευρωπαϊκά φεστιβάλ ντοκιμαντέρ, γνωστό για την έμφαση που δίνει στις δημιουργικές και πειραματικές κινηματογραφικές φόρμες.
Στο «The Unknowing of Things», γραμματόσημα, υπογραφές, χειρόγραφες σημειώσεις, αποκόμματα, χάρτες, πιστοποιητικά και φωτογραφίες συνθέτουν ένα μωσαϊκό από ίχνη του παρελθόντος. Μέσα από την τεχνική του found-footage animation, ο Μαραγκός δίνει κίνηση σε έγγραφα που μοιάζουν ακίνητα, αναζητώντας τις ανθρώπινες και μη ανθρώπινες φωνές που κρύβονται πίσω από τις ξεθωριασμένες σελίδες, τους λεκέδες και τις διαγραφές.
Το αρχείο παύει έτσι να αποτελεί μια αμετάβλητη καταγραφή γεγονότων και μετατρέπεται σε έναν χώρο όπου η μνήμη συνυπάρχει με τη λήθη. Τα επίσημα έγγραφα, που κάποτε πιστοποιούσαν την ταυτότητα και την ύπαρξη ανθρώπων, αποκαλύπτουν πλέον μόνο αποσπασματικά ίχνη των ζωών τους. Οι φθορές του χαρτιού, το μελάνι που διαλύεται και τα πρόσωπα που ξεθωριάζουν γίνονται μέρος μιας κινηματογραφικής αναζήτησης γύρω από τον τρόπο με τον οποίο κατασκευάζεται η ιστορία, αλλά και όσα χάνονται στην προσπάθεια διατήρησής της.
Οπως σημειώνει και ο ίδιος ο σκηνοθέτης, προσεγγίζει τα αρχεία όχι ως αποθήκες αδιαμφισβήτητης αλήθειας, αλλά ως τοπία αποτελούμενα από θραύσματα, όπου η υπόσχεση της βεβαιότητας διαβρώνεται σταδιακά από τον χρόνο. Μέσα από την κινούμενη εικόνα, επιχειρεί να αναδείξει τις μικρές κινήσεις που παραμένουν κρυμμένες στα έγγραφα: την πίεση του χειρόγραφου, τη φθορά του χαρτιού και τα ίχνη της γραφειοκρατικής γλώσσας. Το αρχείο γίνεται έτσι ταυτόχρονα τόπος διατήρησης και απώλειας, ενώ η ιστορία εμφανίζεται ως μια διαδικασία που επαναλαμβάνεται μέσα από τις δικές της εξαφανίσεις.
Ο Αριστοτέλης Μαραγκός είναι σεναριογράφος και σκηνοθέτης, με έργο που εστιάζει σε εμμονικές ιστορίες και στη διαχείριση του παρελθόντος, πειραματιζόμενος με διαφορετικές κινηματογραφικές φόρμες και υλικά. Οι ταινίες του έχουν προβληθεί σε διεθνή φεστιβάλ, μεταξύ των οποίων τα Telluride, Λοκάρνο και Annecy.
Η πρώτη μεγάλου μήκους ταινία του, «The Timekeepers of Eternity», έκανε πρεμιέρα στο Fantastic Fest το 2021, ενώ η δεύτερη, «Beachcomber», απέσπασε τον Αργυρό Αλέξανδρο Σκηνοθεσίας στο 66ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης το 2025.
Το «The Unknowing of Things» συνεχίζει αυτή την αναζήτηση στα όρια ανάμεσα στην εικόνα, τη μνήμη και την υλικότητα του παρελθόντος, μετατρέποντας το αρχειακό υλικό σε ένα ανοιχτό πεδίο ερμηνείας, όπου κάθε έγγραφο κρύβει περισσότερα από όσα μπορεί να αποδείξει.
Διαβάστε ακόμα: Ο Αριστοτέλης Μαραγκός προτιμά να ταξιδεύει στο inner space
