Η κατάκτηση της Ναντσίνγκ, η σφαγή της Ναντσίνγκ, ο βιασμός της Ναντσίνγκ, η προοδευτική βιαιότητα στην περιγραφή της άλωσης μιας πόλης δεν αγγίζει τη φρίκη που περιγράφει, άλλοτε με ωμότητα, άλλοτε με συναισθηματική φόρτιση, η ταινία που σκηνοθέτησε το 2009 ο Κινέζος δημιουργός Τσουάν Λου.
Ο Τσουάν Λου θα βρίσκεται στην Ελλάδα ως τις 18 Μαΐου και θα συζητήσει με τους/τις θεατές για τις ταινίες του.
Το 1937, στις αρχές του σινοϊαπωνικού πολέμου, στρατός της τότε αυτοκρατορικής Ιαπωνίας του Χιροχίτο εισέβαλε στη Ναντσίνγκ, σημαντική κινεζική πόλη και τότε πρωτεύουσα της Κίνας και εξόντωσε με τρόπους φρικτούς εκατοντάδες χιλιάδες πληθυσμού, στρατιώτες αλλά και αμάχους, λεηλατώντας και βιάζοντας γυναίκες και παιδιά. Αυτή τη βασανιστική ιστορία περιγράφει ο Λου στην ταινία του, προχωρώντας χρονολογικά, ξεκινώντας με την έφοδο και μη σταματώντας μέχρι η πολεμική φρικαλεότητα να πάρει πικρή γεύση στο στόμα και να φέρει αποτροπιασμό στο βλέμμα - ναι, η ταινία είναι πολύ βίαιη παρά το εικαστικά απαλό βλέμμα της που συνδέεται με το βλέμμα απόγνωσης των στρατιωτών και των αμάχων που παρακολουθεί.
Είναι και ιδιόμορφα λυρική. Σε μια μεγάλη παραγωγή, με εκατοντάδες κομπάρσους και διαδοχικούς πρωταγωνιστές στο ψηφιδωτό της ιστορίας, η ταινία παρακολουθεί μαζικές δολοφονίες εναλλάξ με μικρές ανθρώπινες πράξεις μίσους, ηρωισμού ή τραγικότητας. Ασπρόμαυρη σινεμασκόπ φωτογραφία, που ελαφρώς απαλύνει τη φρίκη, βάθος πεδίου που στους προσεκτικούς αποκαλύπτει τα μυστικά του, μια αφήγηση αποσπασματική που συνθέτει την πραγματικότητα της ταινίας. Ρυθμός σταθερός και ανελέητος. Θάνατος παντού, αλλά και στους ζωντανούς, στους «νικητές», μια οδύνη που μετριέται με τα τραύματα της ψυχής.
Φυσικά, η ταινία του Λου είναι πολιτική, ακόμα και προπαγανδιστική θα μπορούσε να πει κανείς, μια ιστορική ταινία χρηματοδοτημένη από το κινεζικό κράτος. Καθώς, ακόμα και τώρα, Ιαπωνία και Κίνα διαφωνούν για το κόστος της εισβολής στη Ναντσίνγκ σε ανθρώπινες ζωές, όταν μιλάμε για 300.000 ή 200.000 νεκρούς, η ακριβής καταμέτρηση παύει να έχει σημασία. Κι ο Λου δεν σταματά πουθενά: πράξεις ακραίες ακολουθούνται από άλλες, ακόμα πιο αδιανόητες. Ταυτόχρονα, ψήγματα ανθρωπιάς συναντώνται όχι μόνο στους Κινέζους, αλλά και σε Ιάπωνες στρατιώτες. Βουτηγμένη στον πόλεμο, η ταινία φυσικά και είναι βαθιά αντιπολεμική, με λόγο βροντερό και καταδικαστικό.
Δύσκολη στη θέαση λόγω της σκληρότητάς της, πανέμορφη στις ποιητικές εικόνες της - ποιος είπε ποτέ ότι τα ποιήματα είναι φωτεινά; - το «City of Life and Death» ξεφυτρώνει σε μια εμπόλεμη εποχή για να θυμίσει ότι το όριο της ανθρώπινης ζωής, αξιοπρέπειας, ανθρωπισμού είναι λεπτό σαν μια χορδή μουσικού οργάνου που ρίχνεται στη φωτιά για να σιωπήσει.