Προσθέστε το Flix στις προτιμήσεις σας στο Google
Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου ανακοίνωσε ότι θα προωθήσει στην Κνεσέτ δύο νομοσχέδια που προβλέπουν την αφαίρεση της ισραηλινής ιθαγένειας από όσους «συκοφαντούν» στρατιώτες του IDF, καθώς και την εικοσαπλάσια αύξηση των χρηματικών αποζημιώσεων που μπορούν να διεκδικηθούν σε υποθέσεις δυσφήμισης.
Η πρωτοβουλία έρχεται στον απόηχο της έντονης αντιπαράθεσης γύρω από το βραβευμένο στη Βενετία ντοκιμαντέρ «NAZA» και τους δημιουργούς του, Γιουβάλ Αμπραχάμ και Ρέιτσελ Σορ.
Ο ίδιος ο Νετανιάχου συνέδεσε την ανακοίνωσή του με τρεις διαφορετικές περιπτώσεις που, σύμφωνα με τον ίδιο, προκαλούν «τεράστια ζημιά» στους Ισραηλινούς στρατιώτες. Μεταξύ αυτών βρίσκεται το «NAZA», το οποίο, όπως υποστήριξε, παρουσιάζει Ισραηλινούς στρατιώτες και αξιωματικούς ως εγκληματίες πολέμου. Το δεύτερο νομοσχέδιο αφορά τις αγωγές δυσφήμισης και προβλέπει πολλαπλασιασμό κατά 20 φορές του ύψους των αποζημιώσεων.
Η νομοθετική πρωτοβουλία έρχεται λίγες ημέρες μετά τη βράβευση του «NAZA» με το Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής στο Φεστιβάλ Βενετίας, όπου η ταινία απέσπασε επίσης μια ιδιαίτερα θερμή υποδοχή. Το ντοκιμαντέρ των Αμπραχάμ και Σορ βασίζεται σε συνεντεύξεις 24 ανώνυμων Ισραηλινών στρατιωτικών και αξιωματούχων των υπηρεσιών ασφαλείας, οι οποίοι περιγράφουν, σύμφωνα με τις μαρτυρίες τους, τον τρόπο με τον οποίο σχεδιάζονται και πραγματοποιούνται οι ισραηλινές στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Γάζα και τον υπολογισμό των απωλειών αμάχων.
Διαβάστε ακόμα: Βενετία 2026: Το «ΝΑΖΑ» είναι όσο συγκλονιστικό κι όσο απαραίτητο φαντάζεσαι
Ο τίτλος της ταινίας παραπέμπει σε όρο που, σύμφωνα με τους δημιουργούς, χρησιμοποιείται στο ισραηλινό στρατιωτικό και πληροφοριακό πλαίσιο για την εκτίμηση των απωλειών αμάχων που θεωρούνται αποδεκτές σε μια επίθεση. Οι μαρτυρίες της ταινίας περιλαμβάνουν καταγγελίες για χρήση συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης στη διαδικασία εντοπισμού στόχων και για επιθέσεις στις οποίες σκοτώθηκαν μεγάλοι αριθμοί αμάχων. Ο ισραηλινός στρατός έχει απορρίψει τις καταγγελίες, υποστηρίζοντας ότι οι αποφάσεις για την επιλογή και έγκριση των στόχων λαμβάνονται από ανθρώπινο προσωπικό και όχι από τεχνητή νοημοσύνη.
Οι Αμπραχάμ και Σορ είχαν ήδη βρεθεί στο επίκεντρο πολιτικών αντιδράσεων πριν από την ανακοίνωση των νέων νομοσχεδίων. Ο υπουργός Πολιτισμού του Ισραήλ, Μίκι Ζοχάρ, είχε ζητήσει την αφαίρεση της ιθαγένειάς τους, χαρακτηρίζοντας την ταινία «προδοσία» και κατηγορώντας τους δημιουργούς ότι πλήττουν τη χώρα.
Η αντιπαράθεση αφορά δημιουργούς που είχαν ήδη κερδίσει το Oσκαρ Καλύτερου Ντοκιμαντέρ για το «Καμία Αλλη Γη», το οποίο συνσκηνοθέτησαν με τους Παλαιστίνιους κινηματογραφιστές Μπασέλ Aντρα και Χαμντάν Μπάλαλ. Η νέα τους ταινία συνεχίζει την ενασχόλησή τους με τις ισραηλινο-παλαιστινιακές σχέσεις, αυτή τη φορά μέσα από μαρτυρίες Ισραηλινών που μιλούν για τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Γάζα.
Η υπόθεση έχει αποκτήσει παράλληλα διαστάσεις που ξεπερνούν την ίδια την ταινία, καθώς συνδέεται με την ευρύτερη συζήτηση για την ελευθερία της έκφρασης και τη θέση του πολιτικού κινηματογράφου στο Ισραήλ. Περισσότεροι από 1.500 Ισραηλινοί κινηματογραφιστές έχουν υπογράψει δήλωση στήριξης προς τους δύο δημιουργούς, ενώ οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων έχουν επίσης καταδικάσει τις κυβερνητικές κινήσεις.
Την ίδια στιγμή, η πρόταση για αφαίρεση ιθαγένειας έχει ήδη προκαλέσει αντιδράσεις και στο εσωτερικό του Ισραήλ. Ο πρόεδρος Ισαάκ Χέρτζογκ δήλωσε ότι μια τέτοια κίνηση «δεν έχει καμία πιθανότητα», ενώ σύμφωνα με ισραηλινά μέσα η εφαρμογή της υφιστάμενης νομοθεσίας για την αφαίρεση ιθαγένειας απαιτεί συγκεκριμένη διαδικασία και δικαστική επικύρωση.
Ετσι, το «NAZA» βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο μιας συζήτησης που δεν αφορά μόνο το περιεχόμενο ενός ντοκιμαντέρ, αλλά και το πώς μπορεί να αντιμετωπίζεται θεσμικά η δημόσια κριτική προς τον στρατό και την κρατική πολιτική. Με τα δύο νομοσχέδια που ανακοίνωσε ο Νετανιάχου να περνούν πλέον από τη σφαίρα των δηλώσεων στην κοινοβουλευτική διαδικασία, η συνέχεια της υπόθεσης αναμένεται να μεταφερθεί και στο πεδίο της ισραηλινής νομοθεσίας.