Ο Ρότζερ Ντίκινς δεν είναι απλώς ένας από τους σημαντικότερους διευθυντές φωτογραφίας του σύγχρονου σινεμά, αλλά και μια φωνή που μιλά ανοιχτά για όσα θεωρεί ότι χάνονται από τη μεγάλη οθόνη. Με καριέρα δεκαετιών και συνεργασίες που έχουν αφήσει ανεξίτηλο αποτύπωμα στο αμερικανικό σινεμά, ο Ντίκινς κοιτά το σημερινό Χόλιγουντ με μια μελαγχολική απόσταση. Οχι από νοσταλγία για το παρελθόν ως μνημείο, αλλά από αγωνία για την ουσία της κινηματογραφικής αφήγησης που, όπως πιστεύει, υποχωρεί μπροστά στο θέαμα και την ευκολία της τεχνολογίας.
Σε πρόσφατη, εκτενή συνέντευξή του στον Guardian, ο Ντίκινς μιλά με ειλικρίνεια για την αλλαγή προτεραιοτήτων στη βιομηχανία. Οι ταινίες που βασίζονταν στους χαρακτήρες, όπως το «Hud», μοιάζουν σήμερα είδος υπό εξαφάνιση, καθώς το σύστημα επενδύει κυρίως σε franchise, υπερηρωικά έπη και ψηφιακά κατασκευασμένα μπλοκμπάστερ. Κατά τον ίδιο, η τεχνολογία δεν είναι ουδέτερη σε αυτή τη μετάβαση: «Νομίζω ότι ένας από τους λόγους είναι πως οι [ψηφιακές κάμερες] έχουν εξελιχθεί σε τέτοιο βαθμό ώστε να μη χρειάζεται καν να φωτίσεις ένα πλάνο». Η ευκολία του «θα το φτιάξουμε μετά» στο post-production, λέει, οδηγεί συχνά σε εικόνες επίπεδες ή υπερκορεσμένες, χωρίς ουσιαστική οπτική σκέψη.
Διαβάστε ακόμα: Ο Ντάρεν Αρονόφκσι δέχεται βαριές κριτικές για τη χρήση Τ.Ν. στην σειρά «On This Day... 1776»
Δεν κρύβει, μάλιστα, τον εκνευρισμό του για ορισμένα από τα σύγχρονα κλισέ της εικόνας, όπως τα αλόγιστα lens flares, το καταιγιστικό μοντάζ και την κατάχρηση των drones. «Πόσες φορές βλέπεις μια τηλεοπτική σειρά και, όταν κόβει σε ένα γενικό πλάνο, αυτό έχει γυριστεί με drone; Και λες ωχ όχι για άλλη μία φορά.» Για τον Ντίκινς, αυτή η λογική δεν έχει να κάνει με δημιουργικό πειραματισμό, αλλά με μια τεμπέλικη υιοθέτηση εργαλείων που υποκαθιστούν τη σκέψη. Αντιπαραβάλλει αυτή τη νοοτροπία με τη δική του μέθοδο, την οποία περιγράφει με σαφήνεια: «Μου αρέσει η ακρίβεια γι’ αυτό και αγάπησα τη συνεργασία με τον Τζόελ και τον Ιθαν Κοέν και με τον Ντενί Βιλνέβ... Μου αρέσει αυτή η διαδικασία του να “βρίσκεις” τη σκηνή πριν από το γύρισμα, αντί να τραβάς άπειρο υλικό και να προσπαθείς να το ανακαλύψεις στο μοντάζ. Αυτό είναι απλώς πρόχειρο και τεμπέλικο».
Στο τέλος, η τοποθέτησή του μοιάζει λιγότερο με επίθεση στο παρόν και περισσότερο με θρήνο για κάτι που χάνεται. Το Χόλιγουντ που θαύμαζε μεγαλώνοντας, με ταινίες όπως εκείνες του Πολ Νιούμαν, ήταν ένας χώρος όπου το κάδρο, ο φωτισμός και η σιωπή είχαν σημασία όσο και οι διάλογοι. «Νοσταλγώ το είδος των ταινιών που γυρίζονταν παλιά και που πλέον δεν γυρίζονται», λέει, για να καταλήξει με μια φράση που συνοψίζει όλη του την αγωνία: «Θα γυριζόταν σήμερα το “Hud”; Μάλλον όχι». Για τον Ρότζερ Ντίκινς, αυτή η απάντηση δεν είναι απλώς διαπίστωση, αλλά προειδοποίηση για το τι διακυβεύεται όταν η εικόνα παύει να αφηγείται και περιορίζεται απλώς στο να εντυπωσιάζει.