16ο ΦΝΘ: Παιδιά για πέταμα, στο «Γυμνό Δωμάτιο»

ΦΕΣΤΙΒΑΛ / ΒΡΑΒΕΙΑ 19 MAR 2014  /  Λήδα Γαλανού

Το ντοκιμαντέρ της Νούρια Ιμπάνιες μιλά με τα παιδιά που εγκαταλείπονται στην ψυχιατρική κλινική της πόλης του Μεξικού. Και μαζί για το μηδενικό βάρος της ανθρώπινης συνείδησης.

Σ’ ένα άδειο δωμάτιο, με λευκούς τοίχους, σε μια αίθουσα της Ψυχιατρικής Κλινικής της πόλης του Μεξικού, μια δεκάδα παιδιά, ένα-ένα, κοιτούν την κάμερα και μιλούν. Μιλούν στην ψυχίατρο που βρίσκεται απέναντί τους, έξω από το πλάνο κι απαντούν στις ερωτήσεις της. Γιατί τραυματίζεις τον εαυτό σου; Τι νιώθεις διαπιστώνοντας ότι δεν έχεις κανέναν φίλο; Τι είπε ο πατέρας σου μετά το βιασμό σου; Αν επιστρέψεις σπίτι θα ξανακάνεις απόπειρα αυτοκτονίας; Θα ξαναχτυπήσεις τη μητέρα σου; Είναι μικροί ή έφηβοι, από 7-8 μέχρι 19 χρόνων, αγόρια και κορίτσια, «παιδιά ενός κατώτερου Θεού». Οι οικογένειες ή οι κηδεμόνες τους δεν μπορούν ή δε θέλουν να τα κρατήσουν πια κοντά τους. Είτε γιατί χρειάζονται αγωγή που δεν μπορούν να πληρώνουν, είτε γιατί νιώθουν ότι απειλούνται σωματικά, είτε γιατί δεν μπορούν «να τους βάλουν μυαλό». Είναι ένα κομμάτι της νέας γενιάς του Μεξικού, σίγουρα και της υπόλοιπης υφηλίου, που είναι πληγωμένο και γι’ αυτό ανεπιθύμητο. Ενα μέρος αυτών που θ’αποτελέσουν τη νέα γενιά.

naked01

Το ντοκιμαντέρ της Μεξικανής Νούρια Ιμπάνιες είναι μια ταινία για γερά στομάχια. Παρότι δεν έχει παρά σταθερά, ακίνητα πλάνα με την κάμερα στημένη απέναντι στο κάθε παιδί, δεν μπορείς να σταματήσεις να κοιτάς, με καρφωμένα μάτια και ανοιχτό στόμα. Σε μια επικοινωνία της ταινίας με τους ήρωές της εξαιρετικά ευαίσθητη και οριακά παρεισφρητική, η Ιμπάνιες απαντά με σιγουριά: «εκτός απ’ όλες τις απαραίτητες άδειες που πήρα πριν ξεκινήσω το ντοκιμαντέρ, φυσικά ρωτούσα τα παιδιά αν θέλουν να τα κινηματογραφήσω. Ολα ήθελαν να μιλήσουν, ν’ ακουστούν».

naked02

Μπορεί κανείς εύκολα να χαρακτηρίσει το «Γυμνό Δωμάτιο» ως ψυχαναγκαστική ματιά σ’ έναν δυστυχισμένο κόσμο του περιθωρίου. Μόνο που δεν είναι. Τα βιώματα, οι πρόσφατες αναμνήσεις και τα προβλήματα των παιδιών που εξομολογούνται, διστακτικά ή ορμητικά, είναι βασανιστικά κοινότυπα: είναι ακραίες καταστάσεις όλο και πιο συνηθισμένες κι ακόμα πιο πραγματικές και σκληρές, επειδή καταγράφονται από τα ίδια τα θύματά τους. Το γεγονός ότι η αφήγηση γίνεται από παιδιά, την κάνει ταυτόχρονα πιο ελαφριά (τα παιδιά έχουν χιούμορ και, παρά την κατάστασή τους, μια ατίθαση ανεμελιά απέναντι στις κακουχίες) και μεγατόνους πιο βαριά, μια αλήθεια ξεπερνά τα γεωγραφικά της όρια και κοιτά, κι αυτή, κατάματα όποιον μπορεί να βοηθήσει.

naked03

Το «Γυμνό Δωμάτιο» προβάλλεται ξανά σήμερα, Τετάρτη 19 Μαρτίου, στις 22.30, στην αίθουσα Φρίντα Λιάππα

Διαβάστε τα πάντα για το 16ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης στο ειδικό τμήμα του Flix που ανανεώνεται συνεχώς.

Συνεχίζοντας την πλοήγηση σας στο flix.gr, συμφωνείτε στην εγκατάσταση cookies στον υπολογιστή σας. Μάθετε περισσότερα.